કારની સ્ટેપની કેમ હોય છે 1 ઇંચ નાની ? 100માંથી 90 ટકા લોકો નથી જાણતા ઓટોમોબાઈલ કંપનીઓનો આ ગુપ્ત એન્જિનિયરિંગ
ગાડીના માઇલેજ અને કિંમતને સીધી અસર કરતી સ્પેર વ્હીલની આ અનોખી ટેકનોલોજી, કંજૂસાઈના કારણે નહિ પણ ખાસ વ્યુહરચનાથી ટાયર નાનું રખાય છે.
કારમાં પંચર પડે ત્યારે જ્યારે પણ આપણે સ્પેર વ્હીલ (સ્ટેપની) બહાર કાઢીએ છીએ, ત્યારે એક વાત ચોક્કસ નોટિસ કરી હશે કે તે બાકીના ટાયર કરતાં કદમાં થોડું નાનું હોય છે. મોટાભાગના વાહન ચાલકોના મનમાં આ સવાલ ક્યારેક ને ક્યારેક જરૂર આવે છે કે આખરે કંપનીઓ જાણીજોઈને 1 ઇંચ નાનું ટાયર કેમ આપે છે? 100માંથી 90 ટકા લોકો આની પાછળનું અસલી વૈજ્ઞાનિક અને વ્યાપારી કારણ જાણતા નથી. કાર બનાવતી કંપનીઓ કંજૂસાઈના કારણે આવું નથી કરતી, પરંતુ તેની પાછળ એક બહુ મોટી ગણતરી અને ચોંકાવનારા એન્જિનિયરિંગ કારણો જવાબદાર છે.
વજન ઘટશે તો માઇલેજ વધશે અને ડિકીમાં જગ્યા પણ બચશે: કારની સ્ટેપનીને રેગ્યુલર ટાયર કરતાં નાની અને વજનમાં હલકી રાખવા પાછળનું સૌથી પહેલું કારણ કારની ઇંધણ ક્ષમતા છે. જો સ્ટેપની ભારે હશે તો ગાડીનું કુલ વજન વધશે અને તેનાથી માઇલેજ પર સીધી નકારાત્મક અસર પડશે. ટાયર નાનું હોવાના કારણે કારની ડિકી (બૂટ સ્પેસ) માં પણ વધારાની જગ્યા બચે છે, જેથી મુસાફરો પોતાનો અન્ય સામાન સરળતાથી ગોઠવી શકે છે.
આ ઉપરાંત, નાનું ટાયર બનાવવાથી ઓટોમોબાઈલ કંપનીઓનો મેન્યુફેક્ચરિંગ ખર્ચ પણ ઘણો ઘટી જાય છે, જેનાથી તેઓ કારની કિંમતને બજેટમાં રાખી શકે છે.
લાંબી મુસાફરી માટે નથી હોતું આ ટાયર, ચાલતી ગાડીમાં ડ્રાઇવિંગ બદલાશે: સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે સ્પેર ટાયર માત્ર ઇમરજન્સી એટલે કે કટોકટીની સ્થિતિ માટે જ ડિઝાઇન કરવામાં આવે છે. તેને રોજિંદા વપરાશ કે લાંબી મુસાફરી માટે સક્ષમ માનવામાં આવતું નથી.
નાનું ટાયર આપવા પાછળ કંપનીઓનો હેતુ એવો હોય છે કે પ્રવાસી માત્ર નજીકના સર્વિસ સેન્ટર કે પંચરની દુકાન સુધી સુરક્ષિત પહોંચી શકે અને પોતાનું ઓરિજિનલ ટાયર સરખું કરાવી લે. કદ નાનું હોવાના કારણે આ ટાયર લગાવ્યા પછી કાર ચલાવતી વખતે ડ્રાઇવિંગ પરફોર્મન્સ અને બેલેન્સમાં થોડો ફેરફાર ચોક્કસ અનુભવાય છે. તેથી જ સ્પેર ટાયર લગાવીને ગાડી કાયમી ધોરણે દોડાવવી જોખમી સાબિત થઈ શકે છે.
