ચોમાસામાં ડ્રાયફ્રૂટ્સને ફંગસ અને ભેજથી કેવી રીતે બચાવવા? જાણો ફ્રિજ કે પેન્ટ્રીમાં સાચવવાની સરળ રીતો
ચોમાસાના ભેજવાળા વાતાવરણમાં કાજુ, બદામ અને અખરોટ જેવા મોંઘા ડ્રાયફ્રૂટ્સમાં ફૂગ (ફંગસ) કે જીવાત પડવાનું જોખમ રહે છે. તેને બગાડથી બચાવવા અને મહિનાઓ સુધી ક્રિસ્પી રાખવા માટે એરટાઈટ કાચની બરણી, ડ્રાય રોસ્ટિંગ અને ફ્રિજમાં સ્ટોર કરવાના સ્માર્ટ કિચન હેક્સ જાણો.
શિયાળા અને ઉનાળાની સરખામણીએ ચોમાસાની ઋતુમાં રસોડાની ખાદ્ય સામગ્રી સાચવવી એ સૌથી મોટો પડકાર હોય છે. હવામાં રહેલા ભેજ (હ્યુમિડિટી) ના કારણે કાજુ, બદામ, અખરોટ અને કિસમિસ જેવા મોંઘા ડ્રાયફ્રૂટ્સ કાં તો ચીકણા થઈ જાય છે અથવા તેમાં ફૂગ (ફંગસ) અને ધૂણ (જીવાત) લાગી જાય છે. જો સમયસર ધ્યાન ન આપવામાં આવે તો સ્વાદ બગડવાની સાથે-સાથે તે સ્વાસ્થ્ય માટે પણ નુકસાનકારક સાબિત થઈ શકે છે. આવો જાણીએ કે ચોમાસામાં ડ્રાયફ્રૂટ્સને ફ્રિજ, ફ્રીઝર કે પેન્ટ્રી—ક્યાં અને કેવી રીતે સાચવવા જોઈએ.
ભેજના કારણે ડ્રાયફ્રૂટ્સની ક્વોલિટી કેવી રીતે બગડે છે? ચોમાસાના વાતાવરણમાં રહેલો ભેજ કાજુ, બદામ અને અખરોટ જેવા મેવાનો ક્રિસ્પીનેસ છીનવી લે છે, જેનાથી તે નરમ અને ચીકણા બની જાય છે. ભેજના સંપર્કમાં આવતા જ તેમાં રહેલું નેચરલ ઓઇલ ખરાબ (Rancid) થવા લાગે છે, જેના લીધે ડ્રાયફ્રૂટ્સનો સ્વાદ કડવો થઈ જાય છે અને તેમાંથી અજીબ વાસ આવવા લાગે છે.
આટલું જ નહીં, વધુ પડતા ભેજના કારણે તેમાં ફૂગ અને જીવાત ખૂબ ઝડપથી ફેલાય છે. પરિણામે મહિનાઓ સુધી સારા રહેતા સૂકા મેવા થોડા જ અઠવાડિયામાં ખરાબ અને ખાવા લાયક રહેતા નથી.
પેન્ટ્રી કે કિચન કેબિનેટમાં રાખવાના નિયમો: જો તમે ડ્રાયફ્રૂટ્સને રસોડાના કેબિનેટ કે પેન્ટ્રીમાં રાખી રહ્યા છો, તો નીચે મુજબની બાબતોનું ખાસ ધ્યાન રાખો: એરટાઇટ ગ્લાસ જાર: પ્લાસ્ટિકના ડબ્બાઓને બદલે હંમેશા એરટાઇટ કાચની બરણી કે સ્ટેનલેસ સ્ટીલના કન્ટેનરનો ઉપયોગ કરો. તેનાથી ભેજ અંદર જતો અટકે છે. સૂકી અને ઠંડી જગ્યા: બરણીને ગેસના ચૂલા, સિંક કે બારીથી દૂર કોઈ ઠંડી અને અંધારી જગ્યાએ રાખો. સીધો સૂર્યપ્રકાશ અને ગરમી ડ્રાયફ્રૂટ્સના નેચરલ તેલને બગાડી નાખે છે. લવિંગ અને લીમડાના પાન: જીવાતથી બચાવવા માટે બરણીમાં 2-3 આખા લવિંગ અથવા સૂકા લીમડાના પાન મૂકો. તેની તીવ્ર ગંધથી જીવાત દૂર રહે છે.
ફ્રિજમાં સ્ટોર કરવું કેટલું યોગ્ય? ચોમાસાની ઋતુમાં ડ્રાયફ્રૂટ્સ સાચવવા માટે ફ્રિજ સૌથી સુરક્ષિત વિકલ્પો પૈકી એક છે, ખાસ કરીને કિસમિસ, મુનક્કા અને ખજૂર માટે. ઓઇલ-રિચ ડ્રાયફ્રૂટ્સ: અખરોટ અને બદામમાં કુદરતી તેલ હોય છે, જે ભેજ અને ગરમીમાં ઝડપથી કડવું થઈ જાય છે. તેને ફ્રિજમાં રાખવાથી તેનો મૂળ સ્વાદ મહિનાઓ સુધી જળવાઈ રહે છે. ભેજથી બચાવો: ફ્રિજમાં મૂકતા પહેલાં ડ્રાયફ્રૂટ્સને ઝિપ-લોક બેગ કે એરટાઇટ કન્ટેનરમાં બરાબર પેક કરો. જો ભેજ અંદર જશે તો ફ્રિજમાં પણ ફંગસ લાગી શકે છે.
ચોમાસા માટે ખાસ ક્વિક હેક્સ: ડ્રાય રોસ્ટિંગ (શેકવું): ડ્રાયફ્રૂટ્સને તેલ કે ઘી વગર 2-3 મિનિટ ધીમી આંચ પર હળવા શેકી લો અને ઠંડા થયા પછી જ એરટાઇટ જારમાં ભરો. તેનાથી બધો ભેજ દૂર થઈ જાય છે. સિલિકા જેલ પાઉચ: કન્ટેનરના ઢાંકણની નીચે (ડ્રાયફ્રૂટ્સને સ્પર્શ્યા વગર) ફૂડ-ગ્રેડ સિલિકા જેલ પાઉચ મૂકી શકો છો, જે વધારાનો ભેજ શોષી લે છે.
ખરાબ થયેલા ડ્રાયફ્રૂટ્સને કેવી રીતે ઓળખવા? જો બદામ, કાજુ, અખરોટ કે કિસમિસમાંથી અજીબ વાસ આવતી હોય, તો તેને ખાવાનું ટાળો. સ્વાદ કડવો કે વાસી લાગે તો પણ તે બગડી ગયા હોવાનો સંકેત છે. તેમના પર સફેદ, લીલા કે કાળા રંગની ફૂગ (ફંગસ) દેખાય તો તરત જ ફેંકી દો. વધુ પડતા ભેજથી જો ડ્રાયફ્રૂટ્સ નરમ, ચીકણા કે ભીના લાગે અથવા તેમાં જીવાત-જાળા દેખાય, તો તેનો બિલકુલ ઉપયોગ ન કરવો.
