LPG ગેસ સિલિન્ડર પરના ‘સિક્રેટ કોડ’માં છુપાયેલું છે ‘મોટું રહસ્ય’! આ રીતે ઓળખો એક્સપાયરી
ગેસ સિલિન્ડર પર લખાયેલા A, B, C અને D જેવા કોડ શું દર્શાવે છે અને તેની સાથે જોડાયેલી મહત્વપૂર્ણ સુરક્ષા માહિતી શું છે, તે વિશે વિગતે જાણીએ.
ઘણા લોકો માને છે કે LPG ગેસ સિલિન્ડરની એક્સપાયરી ડેટ હોય છે, પરંતુ હકીકતમાં એવું નથી. સિલિન્ડર પર લખેલી તારીખ એક્સપાયરી નહીં પરંતુ સેફ્ટી ટેસ્ટ કરવાની આગામી તારીખ બતાવે છે. એટલે કે તે સમય સુધી સિલિન્ડરની તપાસ કરવી જરૂરી હોય છે. LPG સિલિન્ડર મજબૂત સ્ટીલથી બનાવવામાં આવે છે અને તેનું ઉત્પાદન BIS(બ્યુરો ઓફ ઇન્ડિયન સ્ટાન્ડર્ડ્સ)ના નિયમો મુજબ થાય છે. ભારતમાં માત્ર તે જ કંપનીઓને સિલિન્ડર બનાવવાની મંજૂરી મળે છે જેમને CCOE (ચીફ કંટ્રોલર ઓફ એક્સપ્લોઝિવ્સ) તરફથી મંજૂરી આપવામાં આવી હોય.
સરકારી નિયમો મુજબ નવા LPG સિલિન્ડરની પહેલી સેફ્ટી ચકાસણી લગભગ 10 વર્ષ પછી કરવામાં આવે છે. ત્યારબાદ દરેક 5 વર્ષે સિલિન્ડરનું નિરીક્ષણ અને રંગકામ કરવામાં આવે છે. આ તપાસ દરમિયાન સિલિન્ડરમાં લીકેજ, કાટ અથવા અન્ય ખામીઓ છે કે નહીં તે ચકાસવામાં આવે છે. જો સિલિન્ડર સુરક્ષિત હોય તો તેને ફરીથી ઉપયોગ માટે બજારમાં મોકલવામાં આવે છે. તેથી સિલિન્ડર પર A, B, C અથવા D સાથે વર્ષ લખેલું હોય છે, જે બતાવે છે કે તેની આગામી સેફ્ટી ટેસ્ટ કયા ક્વાર્ટરમાં થવાની છે. જેથી ખાતરી કરી શકાય કે તમે સુરક્ષિત સિલિન્ડરનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છો. ( Credits: pti )
સરકારી નિયમો મુજબ 2000 પછી બનાવાયેલા LPG સિલિન્ડરનું પહેલું સેફ્ટી ટેસ્ટ લગભગ 10 વર્ષ પછી કરવામાં આવે છે. ત્યારબાદ દર 5 વર્ષે તેની તપાસ અને રંગકામ થાય છે. સિલિન્ડર પર લખાયેલા A, B, C અથવા D સાથે વર્ષ દર્શાવે છે કે તેનું આગામી નિરીક્ષણ ક્યારે કરવાનું છે. ( Credits: pti )
A કોડનો અર્થ વર્ષના પ્રથમ ક્વાર્ટર સાથે જોડાયેલો છે. એટલે કે સિલિન્ડર પર A લખેલું હોય તો તે જાન્યુઆરીથી માર્ચ વચ્ચેના સમયગાળાને દર્શાવે છે. B કોડ વર્ષના બીજા ક્વાર્ટરને દર્શાવે છે. એટલે કે એપ્રિલથી જૂન સુધીનો સમય આ કોડ દ્વારા બતાવવામાં આવે છે. C કોડ વર્ષના ત્રીજા ક્વાર્ટર માટે વપરાય છે, જે જુલાઈથી સપ્ટેમ્બર વચ્ચેનો સમય દર્શાવે છે. D કોડ વર્ષના ચોથા અને છેલ્લાં ક્વાર્ટરને સૂચવે છે. એટલે કે તે ઓક્ટોબરથી ડિસેમ્બર સુધીના સમયગાળાને દર્શાવે છે. ( Credits: pti )
ઉદાહરણ તરીકે, જો સિલિન્ડર પર A-24 લખેલું હોય તો તેનો અર્થ એ થાય છે કે તેનું ટેસ્ટિંગ જાન્યુઆરીથી માર્ચ 2024 વચ્ચે થવાનું છે. ગેસ રિફિલિંગ પ્લાન્ટમાં ખાલી સિલિન્ડરોની તપાસ કરવામાં આવે છે અને જે સિલિન્ડરનું ટેસ્ટિંગ સમય નજીક હોય તેને ચકાસવામાં આવે છે. જો તે સુરક્ષિત હોય તો જ તેમાં ફરીથી ગેસ ભરવામાં આવે છે. એટલે LPG સિલિન્ડરની એક્સપાયરી ડેટ નથી, પરંતુ સુરક્ષા માટે સમયાંતરે તેની તપાસ કરવામાં આવે છે. ( Credits: pti )
ગેસ સિલિન્ડરના ખભા પર સામાન્ય રીતે ગેસનું નામ, ઉત્પાદક, વજન, દબાણ અને ક્ષમતા જેવી મહત્વપૂર્ણ માહિતી લખેલી હોય છે. સિલિન્ડર પર લાગેલું લેબલ અંદર કયો ગેસ છે તે પણ બતાવે છે. સામાન્ય રીતે કોમર્શિયલ સિલિન્ડર ઘરેલુ સિલિન્ડર કરતાં મોટા અને ભારે હોય છે. ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરનું વજન લગભગ 14.2 કિલો હોય છે, જ્યારે કોમર્શિયલ સિલિન્ડરનું વજન લગભગ 19 કિલો સુધી હોઈ શકે છે. ( નોંધ: અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી પબ્લિક ડોમેન પરથી લેવામાં આવી છે, જે ફક્ત તમારી જાણકારી માટે છે.) ( Credits: pti )
Published On - 6:43 pm, Fri, 13 March 26
