કાનુની સવાલ : વસિયતનામામાં જમીન, મકાન અને મિલકત તમારા નામે છે, પરિવર્તન કેવી રીતે થશે? કાનૂની પ્રક્રિયા જાણો.
વસિયતનામામાં જમીન, મિલકત અથવા અન્ય સ્થાવર મિલકતો તમારા નામે ટ્રાન્સફર થાય છે. જોકે, ફક્ત વસિયતનામામાં નામ હોવાને કારણે સરકારી રેકોર્ડમાં તમારું નામ આપમેળે બદલાતું નથી. કાનૂની કાર્યવાહી જરૂરી છે.
જો કોઈ વ્યક્તિની જમીન, મકાન, મિલકત અથવા અન્ય સ્થાવર સંપત્તિ તેમના મૃત્યુ પછી વસિયતનામા દ્વારા તમારા નામે ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે છે, તો આગળનો પ્રશ્ન એ છે કે, સરકારી ડોક્યુમેન્ટમાં નામ કેવી રીતે બદલાવશો?
સામાન્ય રીતે, કાનૂની પ્રક્રિયામાં સંબંધિત તહસીલ અથવા મહેસૂલ કચેરીમાં પરિવર્તન માટે અરજી કરવી અને વસિયતનામા, મૃત્યુ પ્રમાણપત્ર અને અન્ય મિલકત સંબંધિત ડોક્યુમેન્ટ સબમિટ કરવાનો સમાવેશ થાય છે.
વસિયતનામા કરનારના મૃત્યુ પછી નામાંતરણની પ્રક્રિયા શરૂ થાય છે, કારણ કે વસિયતનામા દ્વારા આપવામાં આવેલા અધિકારો સામાન્ય રીતે તેમના મૃત્યુ પછી અસરકારક બને છે.
અરજીમાં મૂળ વસિયતનામા અથવા પ્રમાણિત નકલ, મૃત્યુ પ્રમાણપત્ર, અરજદારની ઓળખ અને સરનામાનો પુરાવો અને જૂના મિલકત રેકોર્ડ અથવા ડોક્યુમેન્ટ સામેલ હોઈ શકે છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં, જમીનના રેકોર્ડ, ખતૌની, જમાબંધી, પટ્ટા અને જૂના રજિસ્ટ્રી ડોક્યુમેન્ટ પણ મિલકતની ઓળખ માટે ઉપયોગી છે.
ગ્રામીણ અથવા મહેસૂલ જમીનના કિસ્સામાં, સામાન્ય રીતે સંબંધિત તહસીલ અથવા પટવારી અથવા મહેસૂલ અધિકારીને મ્યુટેશન માટે અરજી કરવામાં આવે છે. સંબંધિત અધિકારી અન્ય સંબંધિત વ્યક્તિઓ અથવા વારસદારો પાસેથી વાંધા માંગતી નોટિસ પણ જાહેર કરી શકે છે. જો કોઈ વાંધો ન હોય અને સ્થાનિક કાયદા હેઠળ ડોક્યુમેન્ટ પૂરતા હોવાનું જણાય, તો મ્યુટેશન પ્રક્રિયા આગળ વધી શકે છે.
જો કોઈ કાનૂની વારસદાર વસિયતનામા પર શંકા કરે છે અથવા એવો આરોપ લગાવે છે કે, તે બનાવટી છે, દબાણ હેઠળ બનાવવામાં આવ્યું છે, અથવા કાયદેસર રીતે માન્ય નથી, તો મહેસૂલ અધિકારી સામાન્ય રીતે વિવાદનો નિર્ણય લઈ શકતા નથી અને માલિકી નક્કી કરી શકતા નથી. આવા કિસ્સાઓમાં, વસિયતનામાની માન્યતા અને મિલકતના માલિકી હકનો પ્રશ્ન સક્ષમ સિવિલ કોર્ટ સમક્ષ ઊભો થઈ શકે છે.
ભારતમાં દરેક વસિયતનામા માટે પ્રોબેટ ફરજિયાત છે એવું માની લેવું યોગ્ય રહેશે નહીં. પ્રોબેટની જરૂરિયાત અનેક પરિબળો પર આધાર રાખે છે, જેમાં વસિયત કરનારની સ્થિતિ, મિલકત અને લાગુ પડતા વ્યક્તિગત અથવા વારસાગત કાયદાઓ અને પ્રશ્નમાં રહેલા અધિકારક્ષેત્રનો સમાવેશ થાય છે.
જો કોઈ ચોક્કસ કેસમાં પ્રોબેટ, વહીવટ પત્રો અથવા કોર્ટનો આદેશ જરૂરી હોય, તો ટ્રાન્સફર ઓથોરિટી તે ડોક્યુમેન્ટની વિનંતી કરી શકે છે.
(Disclaimer: જો તમારી પાસે કોઈ ચોક્કસ કેસ હોય તો કાનૂની નિષ્ણાત (વકીલ) ની સલાહ લેવી સલાહભર્યું છે. અહીં આપેલી માહિતી ફક્ત કોર્ટના નિર્ણયો અને કલમોને આધારે આપવામાં આવી છે. તમારે કોઈ કેસ માટે જાણવું હોય તો યોગ્ય વકીલની સલાહ લઈ શકો છો.)(All Image Credit- Canva /PTI )
