કાનુની સવાલ: પોતાના મૃત્યુનો ઢોંગ કરવા બદલ શું સજા છે? જાણી લો કાયદો, પછી ના કહેતા ખબર નહોતી
Punishment For Faking Own Death: અલ્મોડા જિલ્લામાં એક માણસે પોતાના મૃત્યુનું નાટક કર્યું. ચાલો પોતાના મૃત્યુનું નાટક કરવાની સજા અને તેને નિયંત્રિત કરતા કાયદાઓ જાણીએ.
Punishment For Faking Own Death: ઉત્તરાખંડના રાનીખેતમાં એક કિસ્સાએ બધાને ચોંકાવી દીધા છે. એક યુવકે પોતાનું સ્કૂટર ઊંડી કોતરમાં છોડીને પોતાના મૃત્યુનો ઢોંગ કર્યો. પોલીસે 19 દિવસની શોધખોળ હાથ ધરી. બાદમાં તેને દિલ્હીમાં શોધી કાઢવામાં આવ્યો, જ્યાં તે તેની પહેલી પત્ની અને બાળકો સાથે રહેતો હતો.
તેનો હેતુ સરળ હતો. તે તેની બીજી પત્નીથી છૂટકારો મેળવવા માંગતો હતો. આ પ્રશ્ન ઉભો એ થાય છે કે શું કોઈ વ્યક્તિને ભારતમાં પોતાના મૃત્યુનો ઢોંગ કરવા બદલ સજા થઈ શકે છે? ચાલો જવાબ જાણીએ.
શું પોતાના મૃત્યુની નકલ કરવી એ ગુનો છે?: ભારતીય કાયદા હેઠળ પોતાના મૃત્યુની નકલ કરવી એ અલગ ગુનો નથી. જો કે જો કોઈના મૃત્યુની નકલ કરવાનો ઉપયોગ લોકોને છેતરવા, જવાબદારીઓથી બચવા અથવા નાણાકીય કે ભાવનાત્મક નુકસાન પહોંચાડવા માટે કરવામાં આવે છે, તો તેના પર ગંભીર ફોજદારી આરોપો લાગુ પડે છે. આવા કેસ ભારતીય દંડ સંહિતા હેઠળ ચલાવવામાં આવે છે.
છેતરપિંડી માટે 3 થી 7 વર્ષની જેલ: બીજાને ગેરમાર્ગે દોરવા માટે પોતાના મૃત્યુનું નાટક કરવું એ છેતરપિંડી માનવામાં આવે છે. ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 318 હેઠળ, છેતરપિંડી કરવા બદલ ત્રણથી સાત વર્ષની જેલ અને ભારે દંડ થઈ શકે છે. આ કિસ્સામાં ઇરાદાપૂર્વક જીવનસાથીને ગેરમાર્ગે દોરવાથી એવું માનવું કે તેમના જીવનસાથી મૃત્યુ પામ્યા છે તે છેતરપિંડી માનવામાં આવે છે.
ન્યાયમાં અવરોધ ઉભા કરવા માટે: ગુના માટે ધરપકડ ટાળવા માટે પોતાના મૃત્યુનો ઢોંગ કરવો એ ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 262 હેઠળ બે વર્ષ સુધીની કેદ અથવા દંડની સજાને પાત્ર છે.
બનાવટીના કિસ્સાઓમાં: જે કોઈ પણ વ્યક્તિ નકલી મૃત્યુ પ્રમાણપત્ર મેળવે છે અથવા તેનો ઉપયોગ કરે છે તેને બનાવટી ગણવામાં આવે છે. BNS કાયદા હેઠળ આવા કેસ માટે ત્રણ થી સાત વર્ષની સજા છે. આ કિસ્સામાં, BNS ની કલમ 336 અને 338 હેઠળ કાર્યવાહી શરૂ કરવામાં આવશે.
એટલું જ નહીં, પરંતુ જો કોઈ વ્યક્તિ મૃત્યુનું નકલી સ્વરૂપ ધારણ કરે છે અને નવી ઓળખ ધારણ કરે છે, તો તે પણ ફોજદારી કાર્યવાહી સંહિતાની કલમ 319 હેઠળ ગુનો છે. આવા કેસમાં ત્રણ વર્ષ સુધીની જેલની સજા થઈ શકે છે.
વધુમાં ઢોંગી મૃત્યુમાં મદદ કરનારા કોઈપણ વ્યક્તિને ફોજદારી કાર્યવાહી સંહિતાની કલમ 249 હેઠળ ત્રણથી પાંચ વર્ષની જેલની સજા પણ થઈ શકે છે.
