
વાસ્તુ શાસ્ત્ર અનુસાર, ઘરના મંદિરમાં ભગવાનની મૂર્તિઓ એકબીજાની સામે ન રાખવી જોઈએ. એવું માનવામાં આવે છે કે અલગ-અલગ મૂર્તિઓની ઊર્જા સામસામે આવવાથી ઊર્જાનો સંઘર્ષ થઈ શકે છે. તેની અસર ઘરની શાંતિ અને પરિવારના વાતાવરણ પર પડી શકે છે.

મંદિરમાં પૂજા અથવા ધ્યાન કરતી વખતે મન એકાગ્ર હોવું જરૂરી છે. વાસ્તુ માન્યતા પ્રમાણે જો દેવતાઓની મૂર્તિઓ એકબીજા સામે હોય તો ભક્તનું ધ્યાન ભટકી શકે છે. તેથી મૂર્તિઓની સ્થાપના કરતી વખતે તેમની દિશા અને ગોઠવણીનું ધ્યાન રાખવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.

વાસ્તુ શાસ્ત્રની માન્યતા અનુસાર, એક જ દેવતાની અનેક મૂર્તિઓ એકસાથે રાખવી અથવા મૂર્તિઓને સામસામે રાખવી ઘરની આર્થિક સ્થિતિ માટે અનુકૂળ માનવામાં આવતું નથી. આવી સ્થિતિથી પરિવારના સભ્યો વચ્ચે તણાવ અને ચિંતામાં વધારો થવાની પણ માન્યતા છે. જોકે, આ ધાર્મિક અને વાસ્તુ આધારિત માન્યતાઓ છે, વૈજ્ઞાનિક રીતે સાબિત થયેલા તથ્યો નથી.

વાસ્તુ અનુસાર ઘરમાં મંદિર માટે ઉત્તર-પૂર્વ દિશા એટલે કે ઈશાન ખૂણો યોગ્ય માનવામાં આવે છે. મૂર્તિઓની સ્થાપના કરતી વખતે એવી ગોઠવણી રાખવાની માન્યતા છે કે પૂજા કરતી વખતે વ્યક્તિનું મુખ પૂર્વ અથવા ઉત્તર તરફ રહે. દેવતાઓનું મુખ દક્ષિણ તરફ ન રાખવાની પણ વાસ્તુમાં સલાહ આપવામાં આવે છે.

ઘરના મંદિરમાં એક જ દેવતાની અનેક મોટી મૂર્તિઓ રાખવાનું ટાળવાની વાસ્તુ માન્યતા છે. ખાસ કરીને એકથી વધુ શિવલિંગ સ્થાપિત ન કરવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. મંદિરમાં રહેલી તૂટેલી મૂર્તિઓ પણ રાખવી નહીં અને તેને યોગ્ય ધાર્મિક રીતથી વિસર્જિત કરવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.

પૂજા બાદ લાંબા સમય સુધી સૂકાઈ ગયેલા ફૂલો મંદિરમાં રાખવા યોગ્ય માનવામાં આવતા નથી. મંદિરની નિયમિત સફાઈ કરીને જૂના ફૂલો અને અન્ય નિર્માલ્યને યોગ્ય રીતે દૂર કરવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.

વાસ્તુ અનુસાર મંદિર માટે સ્થાન પસંદ કરતી વખતે પણ સાવચેતી રાખવી જોઈએ. સીડીની નીચે, ભોંયરામાં અથવા બાથરૂમની નજીકની દિવાલ પાસે મંદિર ન બનાવવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. મંદિરનું સ્થાન સ્વચ્છ, શાંત અને પૂજા માટે અનુકૂળ હોય તેનું ખાસ ધ્યાન રાખવું જોઈએ.

ઘરના મંદિરની નિયમિત સફાઈ કરવી અને ત્યાં સ્વચ્છતા જાળવવી જરૂરી માનવામાં આવે છે. પૂજા સામગ્રી, ફૂલો અને અન્ય વસ્તુઓને વ્યવસ્થિત રાખવાથી મંદિરનું વાતાવરણ પણ સ્વચ્છ રહે છે. વાસ્તુની માન્યતાઓમાં મંદિરને ઘરના આધ્યાત્મિક કેન્દ્ર તરીકે જોવામાં આવે છે, તેથી તેની ગોઠવણી અને સ્વચ્છતા પર વિશેષ ધ્યાન આપવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.