हिन्दी News9 ಕನ್ನಡ తెలుగు मराठी বাংলা ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર ભક્તિ સમાચાર

Patekar Surname History : નાના પાટેકરથી લઈને સામાન્ય પરિવાર સુધી… ‘પાટેકર’ અટકની કહાની જાણો

‘પાટેકર’ અટક પશ્ચિમ ભારતમાં પ્રચલિત છે, જેનો ચોક્કસ અર્થ કે વંશપરંપરા એક નથી. તે ‘પાટા’ કે ‘પાટ’ જેવા સ્થાનિક શબ્દો પરથી ઉતરી આવી હોઈ શકે છે, જે જમીન કે પ્રદેશ સાથે સંબંધ દર્શાવે છે. મહારાષ્ટ્રમાં ‘કર’ પ્રત્યય પ્રદેશ સૂચવે છે. ઇતિહાસમાં અટકો વ્યવસાય, ગામ કે ઓળખ પરથી વિકસી હતી. સ્થળાંતરને કારણે ગુજરાતમાં પણ આ અટક જોવા મળે છે. વંશાવળી માટે સ્થાનિક દસ્તાવેજો અને મૌખિક પરંપરા મહત્વપૂર્ણ છે.

| Updated on: Oct 08, 2026 | 8:32 AM
Share
‘પાટેકર’ અટક મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાત સહિત પશ્ચિમ ભારતના કેટલાક વિસ્તારોમાં જોવા મળે છે. ભારતીય અટકોની જેમ ‘પાટેકર’ અટક પાછળ પણ ચોક્કસ એક જ અર્થ અથવા એક જ વંશપરંપરા હોવી જરૂરી નથી. અલગ-અલગ પ્રદેશોમાં સ્થાનિક ભાષા, વ્યવસાય, ગામનું નામ, જમીન સાથેનો સંબંધ અથવા કુટુંબની ઓળખ પરથી અટકનું નિર્માણ થયું હોઈ શકે છે. તેથી ‘પાટેકર’ અટકનો ઇતિહાસ સમજતી વખતે પ્રાદેશિક પરંપરાને ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી બને છે. (Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

‘પાટેકર’ અટક મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાત સહિત પશ્ચિમ ભારતના કેટલાક વિસ્તારોમાં જોવા મળે છે. ભારતીય અટકોની જેમ ‘પાટેકર’ અટક પાછળ પણ ચોક્કસ એક જ અર્થ અથવા એક જ વંશપરંપરા હોવી જરૂરી નથી. અલગ-અલગ પ્રદેશોમાં સ્થાનિક ભાષા, વ્યવસાય, ગામનું નામ, જમીન સાથેનો સંબંધ અથવા કુટુંબની ઓળખ પરથી અટકનું નિર્માણ થયું હોઈ શકે છે. તેથી ‘પાટેકર’ અટકનો ઇતિહાસ સમજતી વખતે પ્રાદેશિક પરંપરાને ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી બને છે. (Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

1 / 8
‘પાટેકર’ શબ્દના મૂળ અંગે એક મત એવો છે કે તેનો સંબંધ ‘પાટા’ અથવા ‘પાટ’ જેવા સ્થાનિક શબ્દો સાથે હોઈ શકે છે. જૂના સમયમાં જમીનનો ભાગ, ખેતીનો પટ્ટો અથવા કોઈ ચોક્કસ વિસ્તાર ઓળખાવવા માટે આવા શબ્દોનો ઉપયોગ થતો હતો. આવા સ્થળ કે જમીન સાથે જોડાયેલી ઓળખ પછી પરિવારની ઓળખ બની અને સમય જતાં તે અટકના સ્વરૂપમાં પ્રચલિત થઈ હોવાની સંભાવના માનવામાં આવે છે.(Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

‘પાટેકર’ શબ્દના મૂળ અંગે એક મત એવો છે કે તેનો સંબંધ ‘પાટા’ અથવા ‘પાટ’ જેવા સ્થાનિક શબ્દો સાથે હોઈ શકે છે. જૂના સમયમાં જમીનનો ભાગ, ખેતીનો પટ્ટો અથવા કોઈ ચોક્કસ વિસ્તાર ઓળખાવવા માટે આવા શબ્દોનો ઉપયોગ થતો હતો. આવા સ્થળ કે જમીન સાથે જોડાયેલી ઓળખ પછી પરિવારની ઓળખ બની અને સમય જતાં તે અટકના સ્વરૂપમાં પ્રચલિત થઈ હોવાની સંભાવના માનવામાં આવે છે.(Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

2 / 8
મહારાષ્ટ્રમાં ‘કર’ પ્રત્યય ધરાવતી ઘણી અટકો જોવા મળે છે. સામાન્ય રીતે ‘કર’નો અર્થ કોઈ ચોક્કસ સ્થળ, પ્રદેશ અથવા મૂળ ગામ સાથે જોડાયેલ વ્યક્તિ એવો થાય છે. ઉદાહરણ તરીકે, વ્યક્તિ કયા ગામ કે પ્રદેશમાંથી આવી છે તેની ઓળખ તેના નામ સાથે જોડાઈને અટક બની શકે છે. આ ભાષાકીય પરંપરાને ધ્યાનમાં લઈએ તો ‘પાટેકર’ અટક પણ કોઈ ચોક્કસ ભૌગોલિક અથવા સ્થાનિક ઓળખમાંથી વિકસેલી હોવાની શક્યતા છે. (Neelkanti Patekar : A well-known Marathi actress, writer, and producer. She was formerly married to Nana Patekar)

મહારાષ્ટ્રમાં ‘કર’ પ્રત્યય ધરાવતી ઘણી અટકો જોવા મળે છે. સામાન્ય રીતે ‘કર’નો અર્થ કોઈ ચોક્કસ સ્થળ, પ્રદેશ અથવા મૂળ ગામ સાથે જોડાયેલ વ્યક્તિ એવો થાય છે. ઉદાહરણ તરીકે, વ્યક્તિ કયા ગામ કે પ્રદેશમાંથી આવી છે તેની ઓળખ તેના નામ સાથે જોડાઈને અટક બની શકે છે. આ ભાષાકીય પરંપરાને ધ્યાનમાં લઈએ તો ‘પાટેકર’ અટક પણ કોઈ ચોક્કસ ભૌગોલિક અથવા સ્થાનિક ઓળખમાંથી વિકસેલી હોવાની શક્યતા છે. (Neelkanti Patekar : A well-known Marathi actress, writer, and producer. She was formerly married to Nana Patekar)

3 / 8
ઈતિહાસના દૃષ્ટિકોણથી જોવામાં આવે તો ભારતમાં અટકો હંમેશાં આજના અર્થમાં વારસાગત રહી નથી. અગાઉ વ્યક્તિની ઓળખ તેના નામ ઉપરાંત તેના ગામ, વ્યવસાય, પિતાનું નામ, જમીન અથવા સામાજિક ભૂમિકા પરથી થતી હતી. પેઢીઓ પસાર થતાં આ ઓળખો પરિવારના નામ તરીકે સ્થિર થવા લાગી. ‘પાટેકર’ જેવી અટક પણ આવી સામાજિક અને ભાષાકીય પ્રક્રિયામાંથી વિકસેલી હોઈ શકે છે. (Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

ઈતિહાસના દૃષ્ટિકોણથી જોવામાં આવે તો ભારતમાં અટકો હંમેશાં આજના અર્થમાં વારસાગત રહી નથી. અગાઉ વ્યક્તિની ઓળખ તેના નામ ઉપરાંત તેના ગામ, વ્યવસાય, પિતાનું નામ, જમીન અથવા સામાજિક ભૂમિકા પરથી થતી હતી. પેઢીઓ પસાર થતાં આ ઓળખો પરિવારના નામ તરીકે સ્થિર થવા લાગી. ‘પાટેકર’ જેવી અટક પણ આવી સામાજિક અને ભાષાકીય પ્રક્રિયામાંથી વિકસેલી હોઈ શકે છે. (Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

4 / 8
સમય જતાં મહારાષ્ટ્રના વિવિધ વિસ્તારોમાંથી પરિવારો રોજગાર, વેપાર, ખેતી, શિક્ષણ અને અન્ય કારણોસર ગુજરાત સહિતના અન્ય પ્રદેશોમાં સ્થળાંતર કરતા રહ્યા. આવા સ્થળાંતર સાથે અટકો પણ નવા વિસ્તારોમાં પહોંચતી ગઈ. પરિણામે આજે ‘પાટેકર’ અટક ધરાવતા પરિવારોની વંશપરંપરા એક જ સ્થળ સાથે જોડાયેલી હોય એવું જરૂરી નથી. (Jaiwant Patekar : An actor associated with the Marathi film and entertainment industry.)

સમય જતાં મહારાષ્ટ્રના વિવિધ વિસ્તારોમાંથી પરિવારો રોજગાર, વેપાર, ખેતી, શિક્ષણ અને અન્ય કારણોસર ગુજરાત સહિતના અન્ય પ્રદેશોમાં સ્થળાંતર કરતા રહ્યા. આવા સ્થળાંતર સાથે અટકો પણ નવા વિસ્તારોમાં પહોંચતી ગઈ. પરિણામે આજે ‘પાટેકર’ અટક ધરાવતા પરિવારોની વંશપરંપરા એક જ સ્થળ સાથે જોડાયેલી હોય એવું જરૂરી નથી. (Jaiwant Patekar : An actor associated with the Marathi film and entertainment industry.)

5 / 8
આ અટક સાથે જોડાયેલા કુટુંબોના ઇતિહાસમાં સ્થાનિક ગામ, કુટુંબના જૂના દસ્તાવેજો, જમીનના રેકોર્ડ, લગ્ન સંબંધોની નોંધ અને વડીલો પાસેથી મળતી મૌખિક પરંપરા મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. કોઈ ચોક્કસ ‘પાટેકર’ પરિવારની મૂળ વંશાવળી શોધવી હોય તો માત્ર અટકના અર્થ પરથી નિષ્કર્ષ કાઢવાને બદલે પરિવારનું મૂળ ગામ, જૂના નામો અને ઉપલબ્ધ દસ્તાવેજો તપાસવા વધુ વિશ્વસનીય રીત છે. (Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

આ અટક સાથે જોડાયેલા કુટુંબોના ઇતિહાસમાં સ્થાનિક ગામ, કુટુંબના જૂના દસ્તાવેજો, જમીનના રેકોર્ડ, લગ્ન સંબંધોની નોંધ અને વડીલો પાસેથી મળતી મૌખિક પરંપરા મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. કોઈ ચોક્કસ ‘પાટેકર’ પરિવારની મૂળ વંશાવળી શોધવી હોય તો માત્ર અટકના અર્થ પરથી નિષ્કર્ષ કાઢવાને બદલે પરિવારનું મૂળ ગામ, જૂના નામો અને ઉપલબ્ધ દસ્તાવેજો તપાસવા વધુ વિશ્વસનીય રીત છે. (Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

6 / 8
આ રીતે, ‘પાટેકર’ અટક માત્ર એક સરનેમ નથી, પરંતુ તેની પાછળ પ્રદેશ, ભાષા, સ્થળાંતર અને કુટુંબની ઓળખ સાથે જોડાયેલો ઇતિહાસ હોઈ શકે છે. જોકે તેના ચોક્કસ મૂળ વિશે સર્વસંમતિ ધરાવતો એક જ ઐતિહાસિક સ્ત્રોત ઉપલબ્ધ ન હોય, તેથી ઉપરોક્ત અર્થોને સંભવિત ભાષાકીય અને સામાજિક વ્યાખ્યા તરીકે જોવું યોગ્ય છે. જો તમારા ‘પાટેકર’ પરિવારનું મૂળ ગામ, જિલ્લો અથવા મહારાષ્ટ્ર/ગુજરાતનો વિસ્તાર જણાવો, તો તેના આધારે વધુ ચોક્કસ વંશાવળી અને અટકના મૂળ વિશે સંશોધનાત્મક લેખ પણ તૈયાર કરી શકાય. (Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

આ રીતે, ‘પાટેકર’ અટક માત્ર એક સરનેમ નથી, પરંતુ તેની પાછળ પ્રદેશ, ભાષા, સ્થળાંતર અને કુટુંબની ઓળખ સાથે જોડાયેલો ઇતિહાસ હોઈ શકે છે. જોકે તેના ચોક્કસ મૂળ વિશે સર્વસંમતિ ધરાવતો એક જ ઐતિહાસિક સ્ત્રોત ઉપલબ્ધ ન હોય, તેથી ઉપરોક્ત અર્થોને સંભવિત ભાષાકીય અને સામાજિક વ્યાખ્યા તરીકે જોવું યોગ્ય છે. જો તમારા ‘પાટેકર’ પરિવારનું મૂળ ગામ, જિલ્લો અથવા મહારાષ્ટ્ર/ગુજરાતનો વિસ્તાર જણાવો, તો તેના આધારે વધુ ચોક્કસ વંશાવળી અને અટકના મૂળ વિશે સંશોધનાત્મક લેખ પણ તૈયાર કરી શકાય. (Nana Patekar : A renowned Indian actor, director, and writer. His real name is Vishwanath Patekar.)

7 / 8
નોધ :પબ્લિક ડોમેનમાં ઉપલબ્ધ માહિતી અનુસાર આ સ્ટોરી ફાઈલ કરવામાં આવી છે.) All Photo Credit : Instagram

નોધ :પબ્લિક ડોમેનમાં ઉપલબ્ધ માહિતી અનુસાર આ સ્ટોરી ફાઈલ કરવામાં આવી છે.) All Photo Credit : Instagram

8 / 8

Vaghela Surname History : શંકરસિંહ વાઘેલાની અટક પાછળ છુપાયેલો છે સદીઓ જૂનો ઈતિહાસ, જાણો રાજવંશની આખી કહાની!, આ સ્ટોરી વાંચવા અહીં ક્લિક કરો

અટકઈતિહાસજનરલ નોલેજ
Follow Us
LIVETV
Web Stories View more
T20માં સૌથી ઝડપી સદી ફટકારનારા ટોપ-5 કેપ્ટન, લિસ્ટમાં 2 ભારતીય ખેલાડી
T20માં સૌથી ઝડપી સદી ફટકારનારા ટોપ-5 કેપ્ટન, લિસ્ટમાં 2 ભારતીય ખેલાડી
IPL 2027માં તમામ 10 ટીમોના હેડ કોચ
IPL 2027માં તમામ 10 ટીમોના હેડ કોચ
શરીરના કયા અંગ માટે કયું ડ્રિંક હેલ્ધી છે?
શરીરના કયા અંગ માટે કયું ડ્રિંક હેલ્ધી છે?
હરમનપ્રીત કૌરે ટીમ ઈન્ડિયાના કેપ્ટન પદેથી રાજીનામું આપ્યું, જુઓ ફોટો
હરમનપ્રીત કૌરે ટીમ ઈન્ડિયાના કેપ્ટન પદેથી રાજીનામું આપ્યું, જુઓ ફોટો
T20માં ભારતના સૌથી સફળ ટોપ 5 કેપ્ટન
T20માં ભારતના સૌથી સફળ ટોપ 5 કેપ્ટન
અવિનાશ મિશ્રા 'ખતરોં કે ખિલાડી 15'નો વિજેતા બન્યો , જુઓ ફોટો
અવિનાશ મિશ્રા 'ખતરોં કે ખિલાડી 15'નો વિજેતા બન્યો , જુઓ ફોટો
g clip-path="url(#clip0_868_265)">