વીજ મીટરની લાલ લાઈટ ઝડપથી બ્લિંક થઈ રહી છે? તપાસો આ 4 છુપાયેલી ખામીઓ
ઓછા વપરાશ છતાં વીજબિલ વધુ આવી રહ્યું છે અને મીટરની લાલ લાઈટ ઝડપથી બ્લિંક કરી રહી છે? દરેક વખતે મીટર ખરાબ હોવું જરૂરી નથી. ઘરના વાયરિંગમાં ફોલ્ટ, ફેન બોક્સનું નબળું ઇન્સ્યુલેશન કે લૂઝ કનેક્શન પણ મીટરને ઝડપથી દોડાવી શકે છે. જાણો મીટર બદલતા પહેલાં કઈ બાબતો તપાસવી જરૂરી છે.
જો ઘરમાં વીજળીનો વપરાશ પહેલાં જેવો જ સામાન્ય હોય, પરંતુ દર મહિને વીજબિલ સતત વધતું જતું હોય અને મીટર પર લાગેલી લાલ લાઈટ (Red Indicator Light) ઝડપથી બ્લિંક થતી દેખાય, તો સૌથી પહેલી શંકા વીજ મીટર પર જ જાય છે. જોકે, દર વખતે વધેલા બિલ પાછળ મીટરની ખરાબી જ જવાબદાર હોય તે જરૂરી નથી. મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં ઘરનું ખામીયુક્ત વાયરિંગ, કરંટ લીકેજ કે અજાણ્યો વધારાનો લોડ પણ મોંઘા બિલનું કારણ બની શકે છે.
ઇલેક્ટ્રિકલ એન્જિનિયરોના મતે, વીજ વિતરણ કંપનીમાં મીટર બદલવાની અરજી કરતાં પહેલાં ઘરનું વાયરિંગ અને વાસ્તવિક લોડ ચકાસી લેવો વધુ હિતાવહ છે.
મીટરની લાલ લાઈટ ઝડપથી કેમ બ્લિંક થાય છે? વીજ મીટર પર લાગેલી લાલ ઇન્ડિકેટર લાઈટ વાસ્તવમાં ઘરના પાવર કન્ઝમ્પશન (વીજ વપરાશ) ના આધારે ઝબૂકે છે: ઘરમાં જેટલો વધુ વિદ્યુત લોડ ચાલુ હશે (જેમ કે એસી, ગીઝર, વોશિંગ મશીન, ફ્રિજ કે મોટર), મીટરની લાલ લાઈટ તેટલી જ ઝડપથી બ્લિંક થશે. તેથી માત્ર લાલ લાઈટ ઝડપથી ઝબૂકતી જોઈને મીટર બગડી ગયું છે તેવું માની લેવું ખોટું છે. પરંતુ જો ઘરમાં સામાન્ય બલ્બ કે પંખા સિવાય કોઈ મોટો લોડ ચાલુ ન હોય અને છતાં લાલ લાઈટ અસામાન્ય ઝડપે દોડતી હોય, તો ચોક્કસપણે ક્યાંક કરંટ લીકેજ કે વાયરિંગ ફોલ્ટ હોઈ શકે છે.
વાયરિંગની નાની ખામી પણ વધારે છે વીજબિલ: ઘરમાં રહેલી નાની ટેકનિકલ ખામી સતત વીજળીનો વ્યય કરતી રહે છે: નબળું ઇન્સ્યુલેશન: પંખાના બોક્સ (Fan Box) માં સેલોટેપ કે ઇન્સ્યુલેશન નબળું પડવાથી કરંટ દીવાલમાં ઉતરી અનિચ્છનીય પાથ (Current Leakage) બનાવી શકે છે. જૂના જંકશન અને લૂઝ કનેક્શન: દીવાલની અંદર રહેલા જૂના વાયરો, ભેજ લાગેલા જંકશન બોક્સ કે ઢીલા કનેક્શનોથી સ્પાર્કિંગ અને પાવર લોસ થાય છે, જે મીટર રીડિંગ વધારવાનું કામ કરે છે. આ ખામીઓ બહારથી દેખાતી નથી, પરંતુ લાંબા ગાળે બિલમાં મોટો વધારો કરે છે.
મીટર બદલતા પહેલાં આ બાબતો તપાસો: લાયક ઇલેક્ટ્રિશિયન પાસે ઘરના મેઈન સ્વીચબોર્ડ, પ્લગ પોઈન્ટ્સ, ફેન બોક્સ અને તમામ સર્કિટનું પ્રોપર ટેસ્ટિંગ કરાવો. ટેસ્ટિંગ મલ્ટીમીટર કે અર્થિંગ ટેસ્ટર વડે તપાસો કે કોઈ સર્કિટમાં કરંટ લીકેજ તો નથી થઈ રહ્યો ને. તપાસો કે ઘરમાં કોઈ જૂનું ઉપકરણ પોતાની ક્ષમતા કરતાં વધુ પાવર તો નથી ખેંચી રહ્યું ને.
મીટરની સત્તાવાર તપાસ ક્યારે કરાવવી? જો ઘરનું તમામ વાયરિંગ, અર્થિંગ અને વિદ્યુત ઉપકરણો એકદમ નોર્મલ જણાય અને છતાં મીટરનું રીડિંગ અસામાન્ય રહેતું હોય, તો જ વીજ કંપની (જેમ કે UGVCL, DGVCL, MGVCL, PGVCL કે ટોરેન્ટ પાવર) નો સંપર્ક કરીને મીટરની સત્તાવાર લેબ તપાસણી કરાવવી જોઈએ.
ચેતવણી: વીજળીના મીટર કે મુખ્ય વાયરિંગ સાથે જાતે કોઈ છેડછાડ કરવી નહીં. કોઈપણ ટેકનિકલ કામ હંમેશા લાયસન્સ ધરાવતા ઇલેક્ટ્રિશિયનની દેખરેખ હેઠળ જ કરાવવું, જેથી શોર્ટ સર્કિટ, કરંટ કે આગના જોખમથી બચી શકાય.
