Box Breathing Benefits : તણાવથી તરત રાહત જોઈએ? રોજ કરો બોક્સ બ્રિધિંગની આ સરળ ટેકનિક
તણાવ કોઈ બીમારી નથી, પરંતુ તે ઘણી સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓને જન્મ આપી શકે છે. વધુ તણાવ માનસિક શાંતિ અને શરીરના સ્વાસ્થ્ય બંને પર ખરાબ અસર કરે છે. બોક્સ બ્રિધિંગ જેવી શ્વાસ લેવાની સરળ ટેકનિક મનને શાંત રાખવામાં મદદ કરે છે અને ચિંતા તેમજ તણાવ ઘટાડવામાં લાભદાયક સાબિત થઈ શકે છે.
બોક્સ બ્રિધિંગ તણાવ ઘટાડવા માટેની એક સરળ અને અસરકારક શ્વાસ લેવાની પદ્ધતિ માનવામાં આવે છે. નિયમિત રીતે આ ટેકનિક કરવાથી ચિંતા, નિરાશા, ઊંઘની સમસ્યા અને હાઈ બ્લડ પ્રેશર જેવી પરેશાનીઓમાં રાહત મળી શકે છે. માનસિક સ્વાસ્થ્યને સુધારવામાં પણ તે મદદરૂપ બને છે. ખાસ વાત એ છે કે આ રીતને તમે રોજની વ્યસ્ત જીવનશૈલીમાં પણ સરળતાથી અપનાવી શકો છો. નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, યોગ્ય રીતે બોક્સ બ્રિધિંગ કરવાથી મન શાંત રહે છે અને શરીરને આરામ મળે છે.
ઘણા લોકો ઊંડા શ્વાસ લેવાની રીત વિશે જાણતા હોય છે, જેમાં ધીમે અને શાંતિથી શ્વાસ લેવામાં આવે છે. થોડા દિવસોની પ્રેક્ટિસ પછી આ ટેવ સરળ બની જાય છે. બોક્સ બ્રિધિંગ અથવા સ્ક્વેર બ્રિધિંગ પણ એવી જ એક સરળ શ્વાસ લેવાની ટેકનિક છે, જે મન અને શરીરને શાંત રાખવામાં મદદ કરે છે. સ્વસ્થ જીવનશૈલી માટે તમે આ પદ્ધતિને રોજ સવારે અથવા સાંજે તમારી દિનચર્યામાં સામેલ કરી શકો છો.
જો તમે પ્રથમ વખત બોક્સ બ્રિધિંગ કરી રહ્યા છો, તો 4-4-4 પદ્ધતિ તમારા માટે સરળ રહેશે. તેમાં સૌથી પહેલા નાક દ્વારા ધીમે શ્વાસ લો જેથી પેટ ફૂલે. આ અનુભવ કરવા માટે તમે હાથ પેટ પર રાખી શકો છો. ત્યારબાદ ચાર સેકન્ડ સુધી શ્વાસ રોકી રાખો. પછી મોં દ્વારા ધીમે ધીમે શ્વાસ બહાર કાઢતા મનમાં ચાર સુધી ગણો. આ પ્રક્રિયાને થોડા વખત ફરીથી કરો, જેથી મન શાંત અને શરીર આરામદાયક લાગે.
આ એક ખાસ શ્વાસ લેવાની ટેકનિક છે જેમાં પહેલા ચાર સુધી ગણતા શ્વાસ લેવામાં આવે છે, પછી સાત સુધી ગણતા શ્વાસ રોકવામાં આવે છે અને ત્યારબાદ આઠ સુધી ગણતા ધીમે ધીમે શ્વાસ બહાર છોડવામાં આવે છે. લગભગ પાંચ મિનિટ સુધી આ પ્રક્રિયા કરવાથી મનને શાંતિ મળે છે. સાથે જ તે નર્વસ સિસ્ટમને આરામ આપે છે, માનસિક સ્વાસ્થ્ય સુધારવામાં મદદ કરે છે અને સારી ઊંઘ માટે પણ લાભદાયક માનવામાં આવે છે.
બોક્સ બ્રિધિંગ એક સરળ શ્વાસ કસરત છે, જે મનને શાંત રાખવામાં મદદ કરે છે. તેને રોજ કરવાથી તણાવ, ચિંતા અને ઊંઘની સમસ્યામાં રાહત મળી શકે છે. આ ટેકનિક શરીરમાં ઓક્સિજનનું પ્રમાણ સુધારે છે, બ્લડ પ્રેશર નિયંત્રણમાં રાખે છે અને ફેફસાંને મજબૂત બનાવે છે. નિયમિત અભ્યાસથી એકાગ્રતા અને માનસિક શાંતિ પણ વધે છે.
આયુર્વેદ અનુસાર શ્વાસ લેવાની પ્રક્રિયા શરીર અને મન માટે ખૂબ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. શ્વાસ પર ધ્યાન આપવાથી મન શાંત રહે છે અને તણાવ ઓછો થાય છે. ધીમા અને સંતુલિત શ્વાસ લેવાથી શરીરને આરામ મળે છે અને હૃદયના ધબકારા પણ સામાન્ય રહેવામાં મદદ મળે છે. જ્યારે ચિંતા અથવા તણાવ અનુભવાય ત્યારે શાંત રીતે શ્વાસની કસરત કરવાથી રાહત મળી શકે છે.
શરૂઆતમાં શ્વાસ રોકવામાં મુશ્કેલી થાય તો 3 સેકન્ડથી પ્રેક્ટિસ શરૂ કરી શકાય. અસ્થમા અથવા શ્વાસની સમસ્યા હોય તો પહેલા ડૉક્ટરની સલાહ લેવી જરૂરી છે. ધીમે અને શાંતિથી શ્વાસ લેવાથી શરીરને પૂરતું ઓક્સિજન મળે છે, રક્ત પરિભ્રમણ સુધરે છે અને શરીરને આરામ મળે છે. આ ટેવ તણાવ ઘટાડવામાં અને શરીરને સ્વસ્થ રાખવામાં મદદરૂપ બની શકે છે. ( Disclaimer: આ લેખ માત્ર જાણકારી માટે છે. તેનો ઉપયોગ પુર્વે આપ આપના તબીબ અથવા તજજ્ઞોની સલાહ ખાસ લેવી જરૂરી છે. )
