
દેશમાં ફરી એકવાર સામાન્ય માણસ પર મોંઘવારીનો માર પડ્યો છે. કેન્દ્ર સરકારે રાતોરાત પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં વધારો જાહેર કરતા લોકોની ચિંતા વધી ગઈ છે. નવા દર મુજબ પેટ્રોલ પ્રતિ લિટર 87 પૈસા અને ડીઝલ 91 પૈસા મોંઘું થયું છે. એટલે કે હવે વાહનચાલકોને દરેક લિટર પર લગભગ એક રૂપિયા જેટલો વધારાનો ખર્ચ સહન કરવો પડશે.
મહત્વપૂર્ણ વાત એ છે કે છેલ્લા માત્ર 10 દિવસમાં આ ત્રીજી વખત છે જ્યારે ઈંધણના ભાવમાં વધારો કરવામાં આવ્યો છે. પહેલા 15 મેના રોજ પેટ્રોલ અને ડીઝલમાં પ્રતિ લિટર 3 રૂપિયાનો વધારો કરવામાં આવ્યો હતો. ત્યારબાદ ચાર દિવસમાં ફરી લગભગ 90 પૈસાનો વધારો ઝીંકવામાં આવ્યો હતો. હવે ફરી નવા વધારા સાથે સામાન્ય લોકોના બજેટ પર વધુ દબાણ ઊભું થયું છે.
વિશેષજ્ઞોના મતે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના વધી રહેલા ભાવ આ વધારાનું મુખ્ય કારણ છે. પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા તણાવ, અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેની અનિશ્ચિત પરિસ્થિતિ અને વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇનમાં ઊભી થયેલી અસ્થિરતાના કારણે ઓઈલ માર્કેટમાં ભારે ઉથલપાથલ જોવા મળી રહી છે.
ભારત તેની જરૂરિયાતનું લગભગ 85 ટકા કાચું તેલ વિદેશોમાંથી આયાત કરે છે. તેથી જ્યારે વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલ મોંઘું બને છે ત્યારે તેની સીધી અસર દેશના ઈંધણના દરો પર પડે છે. તાજેતરમાં બ્રેન્ટ ક્રૂડનો ભાવ 104 ડોલર પ્રતિ બેરલની ઉપર પહોંચી ગયો હતો, જ્યારે અમેરિકન WTI ક્રૂડ પણ 97 ડોલર પ્રતિ બેરલની આસપાસ ટ્રેડ થતો જોવા મળ્યો હતો.
સરકારી તેલ કંપનીઓ લાંબા સમયથી પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ સ્થિર રાખવાનો પ્રયાસ કરી રહી હતી. જોકે વધતા આયાત ખર્ચ અને બજારમાં ઊભી થયેલી પરિસ્થિતિને કારણે કંપનીઓ પર ભારે આર્થિક દબાણ ઊભું થયું હતું. સરકારના અંદાજ પ્રમાણે ઓઈલ કંપનીઓને દર મહિને હજારો કરોડ રૂપિયાનું નુકસાન થઈ રહ્યું હતું.
છેલ્લા બે વર્ષમાં ભારતે રશિયા પાસેથી સસ્તું કાચું તેલ ખરીદી કેટલીક હદ સુધી રાહત મેળવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો, પરંતુ હવે વૈશ્વિક બજારમાં સપ્લાયને લઈને ઊભી થયેલી અનિશ્ચિતતા અને વધતા ભાવોના કારણે તે ફાયદો પણ ઘટતો જોવા મળી રહ્યો છે.
પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ વધે ત્યારે તેની અસર માત્ર વાહનચાલકો પૂરતી મર્યાદિત રહેતી નથી. ટ્રાન્સપોર્ટ ખર્ચ વધવાથી શાકભાજી, દૂધ, અનાજ અને અન્ય રોજિંદી વપરાશની ચીજવસ્તુઓના ભાવ પણ વધે છે. વેપારીઓ માટે માલસામાન પહોંચાડવાનો ખર્ચ વધતા આખરે તેનો ભાર ગ્રાહકો પર જ આવે છે.
આ કારણે આગામી દિવસોમાં મોંઘવારી વધુ વધવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. સતત વધી રહેલા ઈંધણના ભાવોથી સામાન્ય માણસનું ઘરખર્ચ સંભાળવું વધુ મુશ્કેલ બનશે.