રેસ્ટોરન્ટ કે ફૂડ પ્રોસેસિંગ યુનિટ શરૂ કરવું છે? જાણો કયા રજીસ્ટ્રેશન અને લાઇસન્સ જરૂરી છે

ફૂડ બિઝનેસ, રેસ્ટોરન્ટ કે પ્રોસેસિંગ યુનિટ શરૂ કરવા માટે જરૂરી કાનૂની રજીસ્ટ્રેશન અને લાઇસન્સ જાણો. FSSAI, GST નોંધણી અને PMFME યોજના વિશે માહિતી મેળવો. નિયમોનું પાલન કરીને દંડથી બચો અને ગ્રાહકોનો વિશ્વાસ જીતો.

રેસ્ટોરન્ટ કે ફૂડ પ્રોસેસિંગ યુનિટ શરૂ કરવું છે? જાણો કયા રજીસ્ટ્રેશન અને લાઇસન્સ જરૂરી છે
| Updated on: Jul 12, 2026 | 8:11 PM

આજના સમયમાં ઘણા લોકો ફૂડ પ્રોસેસિંગ, પેકેજ્ડ ફૂડ ઉત્પાદન, ક્લાઉડ કિચન, કોમર્શિયલ કિચન, રેસ્ટોરન્ટ અથવા અન્ય ફૂડ બિઝનેસ શરૂ કરીને સ્વરોજગાર તરફ આગળ વધી રહ્યા છે. પરંતુ કોઈપણ ખાદ્ય વ્યવસાય શરૂ કરતા પહેલાં જરૂરી કાનૂની પ્રક્રિયા, રજીસ્ટ્રેશન અને લાઇસન્સ વિશે જાણવું ખૂબ જ જરૂરી છે. નિયમોનું પાલન કર્યા વિના વ્યવસાય શરૂ કરવાથી દંડ અથવા કાનૂની કાર્યવાહીનો સામનો કરવો પડી શકે છે.

ખાદ્યપદાર્થો સીધા લોકોના સ્વાસ્થ્ય સાથે જોડાયેલા હોવાથી સરકાર દ્વારા ગુણવત્તા અને સુરક્ષાને લઈને કડક નિયમો બનાવવામાં આવ્યા છે. તેથી ફૂડ બિઝનેસ શરૂ કરતા પહેલાં તમામ જરૂરી દસ્તાવેજો અને મંજૂરીઓ મેળવવી જરૂરી છે. આ માત્ર કાનૂની રીતે વ્યવસાય ચલાવવામાં મદદરૂપ નથી બનતું, પરંતુ ગ્રાહકોમાં વિશ્વાસ પણ વધે છે.

ફૂડ પ્રોસેસિંગ યુનિટ માટે કયું રજીસ્ટ્રેશન જરૂરી છે?

જો તમે ફૂડ પ્રોસેસિંગ યુનિટ શરૂ કરવા માંગો છો, તો સૌપ્રથમ તમારા એકમનું રજીસ્ટ્રેશન કરાવવું જરૂરી છે. આ માટે તમે કેન્દ્ર સરકારની પ્રધાનમંત્રી માઇક્રો ફૂડ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ અપગ્રેડેશન સ્કીમ (PMFME) હેઠળ ઓનલાઈન અરજી કરી શકો છો. આ યોજના નાના ફૂડ ઉદ્યોગોને આધુનિક બનાવવા અને નાણાકીય સહાય મેળવવામાં પણ મદદરૂપ બને છે.

તે ઉપરાંત, ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (FSSAI) પાસેથી લાઇસન્સ મેળવવું ફરજિયાત છે. FSSAI લાઇસન્સ વિના કોઈપણ પ્રકારનો ફૂડ સંબંધિત વ્યવસાય ચલાવવો કાયદેસર નથી અને તેના કારણે દંડ અથવા અન્ય કાનૂની કાર્યવાહી થઈ શકે છે.

FSSAI લાઇસન્સ કેવી રીતે મેળવવું?

FSSAI લાઇસન્સ માટે ઓનલાઈન અરજી કરી શકાય છે. આ માટે FSSAIની સત્તાવાર વેબસાઇટ foscos.fssai.gov.in પર જઈ “New License/Registration” વિકલ્પ પસંદ કરવો પડે છે. ત્યારબાદ “General” કેટેગરી પસંદ કરીને જરૂરી માહિતી ભરવી પડે છે.

પછી તમારા વ્યવસાયનો પ્રકાર, ઉત્પાદનની શ્રેણી અને અંદાજિત વાર્ષિક ટર્નઓવર પસંદ કરીને અરજી પૂર્ણ કરવી પડે છે. અરજી સફળતાપૂર્વક સબમિટ થયા બાદ 14 અંકનો FSSAI લાઇસન્સ નંબર આપવામાં આવે છે. જો તમે પેકેજ્ડ ફૂડ વેચતા હો, તો આ નંબર ઉત્પાદનના પેકેજિંગ પર દર્શાવવો ફરજિયાત છે.

ધ્યાનમાં રાખવું જરૂરી છે કે FSSAI લાઇસન્સ મર્યાદિત સમયગાળા માટે જ માન્ય હોય છે. તેની મુદત પૂર્ણ થાય તે પહેલાં સમયસર તેનું રિન્યુઅલ કરાવવું જરૂરી છે, નહીં તો લાઇસન્સ અમાન્ય થઈ શકે છે.

GST નોંધણી પણ મહત્વપૂર્ણ

ફૂડ બિઝનેસમાં નાણાકીય વ્યવહારો પારદર્શક રાખવા માટે GST નોંધણી પણ મહત્વપૂર્ણ છે. ખાસ કરીને જો તમારો વ્યવસાય નિર્ધારિત મર્યાદાથી વધુ ટર્નઓવર કરે છે, તો GST નોંધણી ફરજિયાત બની જાય છે. યોગ્ય ટેક્સ પાલનથી ભવિષ્યમાં કાનૂની અને નાણાકીય મુશ્કેલીઓ ટાળી શકાય છે.

રેસ્ટોરન્ટ અને ક્લાઉડ કિચન માટે શું જરૂરી છે?

જો તમે રેસ્ટોરન્ટ, ક્લાઉડ કિચન અથવા ઓનલાઈન ફૂડ ડિલિવરીનો વ્યવસાય શરૂ કરવા માંગો છો, તો FSSAI લાઇસન્સ મેળવવું અનિવાર્ય છે. ઉપરાંત, જો તમારા વ્યવસાયનું વાર્ષિક ટર્નઓવર ₹20 લાખથી વધુ હોય, તો GST નોંધણી પણ ફરજિયાત બની જાય છે.

જો તમે Swiggy, Zomato અથવા અન્ય ઓનલાઈન ફૂડ ડિલિવરી પ્લેટફોર્મ દ્વારા ખોરાક વેચવા માંગો છો, તો તે ફૂડ એગ્રીગેટર્સ સાથે નોંધણી અને ભાગીદારી કરવી પણ જરૂરી રહેશે.

વ્યવસાય શરૂ કરતા પહેલાં આ બાબતોનું ખાસ ધ્યાન રાખો

ફૂડ બિઝનેસ શરૂ કરતા પહેલાં તમામ જરૂરી રજીસ્ટ્રેશન, લાઇસન્સ અને ટેક્સ સંબંધિત પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી જોઈએ. ગુણવત્તાના ધોરણોનું પાલન, સમયસર લાઇસન્સનું રિન્યુઅલ અને તમામ નિયમોનું પાલન કરવાથી તમારો વ્યવસાય કાનૂની રીતે સુરક્ષિત રહે છે અને ગ્રાહકોનો વિશ્વાસ પણ વધે છે. યોગ્ય દસ્તાવેજો સાથે શરૂ કરાયેલ ફૂડ બિઝનેસ લાંબા ગાળે વધુ સફળ અને વિશ્વસનીય બની શકે છે.

સરસપુરમાં જગન્નાથજી, સુભદ્રાજી અને બળદેવજીના મામેરાના દર્શન

Follow Us