
તાજેતરમાં, જમ્મુ અને કાશ્મીરના પુંછ જિલ્લામાં નિયંત્રણ રેખા (LoC) પર એક ગંભીર ઘટના બની છે. એક પાકિસ્તાની ડ્રોને ભારતીય હવાઈ ક્ષેત્રમાં ઘૂસણખોરી કરી, ખાસ કરીને મેંધાર સેક્ટરમાં ભારતીય સેનાની ફોરવર્ડ પોસ્ટ્સ પર ચક્કર લગાવ્યા. ભારતીય સેનાએ તાત્કાલિક અને decisive પ્રતિભાવ આપ્યો, ડ્રોન પર ગોળીબાર કર્યો, જેના કારણે તે પાકિસ્તાન અધિકૃત કાશ્મીર (PoJK) માં પાછું ફર્યું. આ ઘટના પછી, કોઈ શંકાસ્પદ વસ્તુઓ જેમ કે હથિયારો કે ડ્રગ્સ ડ્રોપ થયા હોવાના પુરાવા મળ્યા નથી, જે દર્શાવે છે કે આ એક સર્વેલન્સ અથવા ઉશ્કેરણીજનક મિશન હતું.
આ ડ્રોન ઘૂસણખોરીનો સમય મહત્વપૂર્ણ છે. આ ઘટના એવા સમયે બની છે કે જ્યારે PoJK, ખાસ કરીને રાવલકોટ જેવા વિસ્તારોમાં, પાકિસ્તાની સુરક્ષા દળો દ્વારા સ્થાનિક નાગરિકો પર હિંસક દમન કરવામાં આવી રહ્યું છે. અહેવાલો અનુસાર, જોઈન્ટ અવામી એક્શન કમિટીના સમર્થકો સામેની કાર્યવાહીમાં 30 થી વધુ લોકોના મોત થયા છે અને સેંકડો ઘાયલ થયા છે.
આ ઘટનાઓ PoJK માં સ્થાનિક વસ્તીમાં વ્યાપક અશાંતિ અને અસંતોષને દર્શાવે છે, જે પાકિસ્તાન સરકારની નબળી ગવર્નન્સ, આર્થિક નિષ્ફળતાઓ અને રાજકીય હસ્તક્ષેપને કારણે વધ્યો છે. સ્થાનિક લોકો પાકિસ્તાન દ્વારા ગેરકાયદેસર રીતે કબજે કરાયેલા પ્રદેશમાં વિકાસના અભાવ અને મૂળભૂત સુવિધાઓની કમીનો વિરોધ કરી રહ્યા છે, જ્યારે ભારત નિયંત્રિત જમ્મુ અને કાશ્મીરમાં ઝડપી વિકાસ થઈ રહ્યો છે.
વિશ્લેષકો માને છે કે આ પ્રકારની સરહદી ઉશ્કેરણી પાકિસ્તાન માટે એક “ટેક્સ્ટબુક પ્લે” છે. જ્યારે પણ પાકિસ્તાન આંતરિક રાજકીય અથવા સામાજિક-આર્થિક સંકટનો સામનો કરે છે, ત્યારે તે બાહ્ય દુશ્મન, ખાસ કરીને ભારત સાથે તણાવ વધારીને ઘરેલું ધ્યાન ભટકાવવાનો પ્રયાસ કરે છે. આનાથી પાકિસ્તાની સેનાને દેશભક્તિની લાગણીઓ ઉશ્કેરીને અને “ભારતીય ખતરા” નો પ્રચાર કરીને લોકોનો ટેકો ફરીથી મેળવવામાં મદદ મળે છે. ઇતિહાસમાં આવા અનેક કિસ્સાઓ જોવા મળ્યા છે જ્યાં પાકિસ્તાની સેનાએ તેની લોકપ્રિયતા ઘટવા પર ભારત સાથે તણાવ વધારીને પોતાની છબી સુધારી છે.
વર્તમાન સંજોગોમાં, જનરલ આસિમ મુનીરના નેતૃત્વ હેઠળની પાકિસ્તાની સંસ્થાન PoJK માં વધતી જતી અશાંતિનો સામનો કરી રહી છે. સ્થાનિક મીડિયામાં PoJK માં ચાલી રહેલા નરસંહાર અને માનવાધિકાર ઉલ્લંઘનોને ઓછું કવર કરવામાં આવી રહ્યું છે, જ્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા પણ મોટાભાગે મૌન છે. આવા સમયે, LoC પર ડ્રોન ઘૂસણખોરી જેવી ઘટનાઓ પાકિસ્તાનને વૈશ્વિક ધ્યાન PoJK ની આંતરિક સમસ્યાઓ પરથી હટાવીને “યુદ્ધવિરામ ભંગ” અને “ભારતીય આક્રમકતા” ના કથા પર કેન્દ્રિત કરવાની તક પૂરી પાડે છે.
ભારત માટે, આ પરિસ્થિતિમાં ઉચ્ચતમ સતર્કતા જાળવવી અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. પાકિસ્તાન ભારતના ઉગ્ર પ્રતિભાવની રાહ જોઈ રહ્યું હોઈ શકે છે, જે તેને તેના આંતરિક સંકટમાંથી બહાર નીકળવા માટેનું બહાનું પૂરું પાડી શકે. તેથી, ભારતીય સેનાનો પ્રતિભાવ કેલિબ્રેટેડ અને સંતુલિત હોવો જોઈએ. ભારતે સીધા લશ્કરી સંઘર્ષમાં ખેંચાઈને પાકિસ્તાનની “ડાયવર્ઝનરી ટેક્ટિક્સ” ને સફળ થવા દેવાનું ટાળવું જોઈએ. PoJK ના લોકો પાકિસ્તાની સેનાનો અસલી ચહેરો જોઈ રહ્યા છે, અને આંતરિક રીતે પાકિસ્તાનના પ્રાંતોમાં પણ અશાંતિ વધી રહી છે. ભારતે આ સમયે સંયમ અને વ્યૂહાત્મક ધીરજ દાખવીને પાકિસ્તાનની આંતરિક નબળાઈઓને વધુ ખુલ્લી પાડવાની તકનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ.
એક તરફ શાંતિની વાત, બીજી તરફ યુદ્ધ… ટ્રમ્પ- નેતન્યાહૂ વચ્ચે દરાર કે કોઈ ચાલ?