બર્ગર, ચાઉમીન અને મોમોઝ જેવા ફાસ્ટ-ફૂડથી થાય છે જીવલેણ રોગ- વાંચો
ઘરની બહાર મળતું સ્ટ્રીટ ફૂડ ફક્ત આપણા સ્વાદ માટે હાનિકારક નથી, પણ સ્વાસ્થ્ય માટે પણ જોખમી છે. નવા સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું છે કે ફાસ્ટ ફૂડ અને સ્થૂળતા, ડાયાબિટીસનું જોખમ વધારી રહી છે.
આજકાલ, કોઈ રેસ્ટોરન્ટમાં જઈને કંઈક મસાલેદાર ખાવાની જરૂર નથી. ઘરની બહાર નીકળતાની સાથે જ, સ્વાદિષ્ટ નાસ્તા, રંગબેરંગી પીણાં અને ફાસ્ટ ફૂડના સ્ટોલ જોવા મળે છે. તેમને જોઈને લોકોને સ્ટ્રીટ ફૂડ ખાવાની ઝંખના થાય છે. તેઓ વિચારે છે, “ચાલો ડાયેટ છોડી દઈએ. ચાલો આજે ચીટ ડેનો આનંદ માણીએ.” ક્યારેક, જ્યારે તેઓ ખાસ ભૂખ્યા ન હોય ત્યારે પણ, લોકો આ સ્ટોલનો આશરો લે છે કારણ કે તે ઘણીવાર નજીકમાં સ્થિત હોય છે.
હવે તમને આશ્ચર્ય થશે કે આમાં શું ખાસ છે? આ એક ખૂબ જ સામાન્ય પ્રથા છે, અને લગભગ દરેક જણ તે કરે છે. એમ કહી શકાય કે તે એક આદત બની ગઈ છે. પરંતુ હવે, સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું છે કે તમારા પડોશમાં સ્ટ્રીટ ફૂડ સ્ટોલ પણ તમારા સ્વાસ્થ્યને નોંધપાત્ર રીતે અસર કરી રહ્યા છે. તે ખાસ કરીને સ્થૂળતા અને ડાયાબિટીસમાં ફાળો આપી રહ્યા છે.
ઘરની આસપાસ કેમ છે ભય?
નવા સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું છે કે તમારા ઘરથી 400 મીટરના ત્રિજ્યામાં, ફળો અને શાકભાજીની દુકાનો કરતાં લગભગ બમણી ફાસ્ટ-ફૂડ અને સુવિધાજનક દુકાનો છે. આનાથી આ દુકાનો સરળતાથી સુલભ બને છે, જે ઘણીવાર બિનઆરોગ્યપ્રદ ખોરાકની પસંદગી તરફ દોરી જાય છે અને વજન વધવાનું જોખમ વધારે છે.
મદ્રાસ ડાયાબિટીસ રિસર્ચ ફાઉન્ડેશનના પ્રમુખ ડૉ. આર.એમ. અંજના કહે છે, “લોકો માને છે કે તેઓ આ ખોરાક ટાળવામાં નિષ્ફળ રહ્યા છે, પરંતુ આ દુકાનો બિનઆરોગ્યપ્રદ ખોરાકને પ્રકાશિત કરવા અને તેને સૌથી વધુ સરળતાથી ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે બનાવવામાં આવી છે. આનાથી તેમના માટે તે ખાવાનું સરળ બને છે, જ્યારે શારીરિક પ્રવૃત્તિ જાળવી રાખવી એ સૌથી મુશ્કેલ કાર્ય છે.”
અભ્યાસમાં શું જાણવા મળ્યું?
ડિસેમ્બર 2021 અને ફેબ્રુઆરી 2022 વચ્ચે ચેન્નાઈના મંડવેલી અને માયલાપોર વિસ્તારોમાં હાથ ધરવામાં આવેલ આ અભ્યાસ દક્ષિણ એશિયા બાયોબેંક પ્રોજેક્ટનો એક ભાગ હતો. સંશોધન ટીમે ઘરે ઘરે જઈને 1138 લોકો પાસેથી માહિતી એકત્રિત કરી, તેમની ઊંચાઈ, વજન અને કમર માપી અને ખાલી પેટે લોહીના નમૂના લઈને તેમના ખાંડના સ્તરનું પરીક્ષણ કર્યું.
આ અભ્યાસમાં પેટની ચરબી અને BMI ના આધારે સ્થૂળતા માપવામાં આવી હતી. પુરુષોમાં 90 સેમીથી વધુ અને સ્ત્રીઓમાં 80 સેમીથી વધુ કમરને પેટની ચરબી ગણવામાં આવતી હતી. 27.5 કે તેથી વધુ BMI ને સ્થૂળ ગણવામાં આવતું હતું.
પરિણામો દર્શાવે છે કે 43% સહભાગીઓને ડાયાબિટીસ હતો, 69.7% મેદસ્વી હતા, અને 32.5% લોકોને મેદસ્વીતા અને ડાયાબિટીસ બંને હતા. આ આંકડાઓ મેટાબોલિક જોખમમાં વધારો દર્શાવે છે.
નિષ્ક્રિય જીવનશૈલી અને ખરાબ વાતાવરણ જોખમ વધારે છે
સંશોધનમાં એક સ્પષ્ટ પેટર્ન બહાર આવી, જેને સંશોધકોએ “નિષ્ક્રિય જીવનશૈલી અને ખરાબ વાતાવરણ” તરીકે ઓળખાવ્યું. આનો અર્થ એ છે કે કેટલાક લોકો એવી પરિસ્થિતિઓમાં જીવી રહ્યા છે જ્યાં તેઓ વધુ ફરવા માટે અસમર્થ છે અને તેમને સ્વસ્થ વિકલ્પોની સરળ ઍક્સેસ છે.
સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું છે કે આ વ્યક્તિઓનું વજન, કમરનું કદ, બ્લડ સુગર અને HbA1c સ્તર સામાન્ય વસ્તી કરતા વધારે હતું. સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો, બેઠાડુ જીવનશૈલી અને નબળી પર્યાવરણીય પરિસ્થિતિઓ સંયુક્ત રીતે ડાયાબિટીસ અને સ્થૂળતાનું જોખમ નોંધપાત્ર રીતે વધારે છે.
શું કરવું જોઈએ?
- ફાસ્ટ-ફૂડ ક્લસ્ટરિંગ મર્યાદિત કરો. આવા સ્ટોર્સ ઘટાડવાની જરૂર છે, ખાસ કરીને શાળાઓની નજીક.
- સ્વસ્થ વિકલ્પોને પ્રકાશિત કરવા માટે ફળ અને શાકભાજી વિક્રેતાઓને પ્રોત્સાહન આપો.
- ઘરે બનાવેલા ખોરાક ખાઓ. શરીશને સ્વથ રાખવા માટે નિયમિત કસરત કરો અને પૂરતી ઊંઘ લો.
