આંખોમાં બળતરા થવા પર વારંવાર પાણી છાંટવું યોગ્ય કે અયોગ્ય? જાણો ડૉક્ટર પાસેથી બચાવના સાચા ઉપાયો

આંખોમાં બળતરા થવા પર ઘણા લોકો વારંવાર આંખો પર પાણીની છાલક મારતા હોય છે. તેમને લાગે છે કે આમ કરવાથી બળતરા ઓછી થઈ જશે અને આંખોને આરામ મળશે. પરંતુ શું દરેક વખતે આંખોમાં બળતરા થવા પર પાણી નાખવું યોગ્ય છે? વાસ્તવમાં, આંખોમાં બળતરાનું કારણ ધૂળ-માટી, એલર્જી, ડ્રાય આઈ (સૂકી આંખો) અથવા લાંબા સમય સુધી મોબાઈલ અને કમ્પ્યુટરની સ્ક્રીન જોવાનું હોઈ શકે છે. આવી પરિસ્થિતિમાં બળતરાનું સાચું કારણ જાણવું ખૂબ જરૂરી છે, કારણ કે દરેક સમસ્યાનો ઉકેલ આંખોમાં પાણી છાંટવું નથી.

વધેલા પ્રદૂષણને કારણે પણ કેટલાક લોકોને આંખોમાં બળતરા કે ખંજવાળની સમસ્યા થાય છે. પોલ્યુશન અને એલર્જીના લીધે આ સમસ્યા ખૂબ જ પરેશાન કરે છે. ડૉક્ટરના જણાવ્યા અનુસાર, આંખોમાં બળતરા થવા પર વારંવાર પાણી છાંટવાને બદલે તેનું મૂળ કારણ ઓળખવું જરૂરી છે. સમસ્યાના કારણ મુજબ જ યોગ્ય સારવાર કરવી જોઈએ.

આંખોમાં બળતરા થવા પર પાણી છાંટવું ક્યારે યોગ્ય છે?

જો આંખોમાં ધૂળ-માટી કે કોઈ બાહ્ય કણ જતો રહ્યો હોય, તો ચોખ્ખા પાણીથી આંખ ધોવાથી તેને બહાર કાઢવામાં મદદ મળી શકે છે. જોકે, દરેક વખતે બળતરા થવા પર આંખોમાં પાણી નાખવું યોગ્ય નથી. જો કોઈ કેમિકલ આંખમાં જવાથી બળતરા થઈ રહી હોય, તો તાત્કાલિક સ્વચ્છ પાણીથી આંખને ઓછામાં ઓછા 20 મિનિટ સુધી સતત ધોવી જોઈએ. ત્યારબાદ તાત્કાલિક તબીબી સારવાર લેવી જોઈએ. આવી સ્થિતિમાં સારવારમાં વિલંબ કરવો આંખો માટે નુકસાનકારક સાબિત થઈ શકે છે.

ડ્રાય આઈ કે સ્ક્રીન જોવાને લીધે બળતરા થતી હોય તો શું કરવું?

લાંબા સમય સુધી મોબાઈલ, લેપટોપ કે કમ્પ્યુટરની સ્ક્રીન જોવાથી આંખોમાં શુષ્કતા (ડ્રાયનેસ) અને બળતરાની સમસ્યા થઈ શકે છે. આવું એટલા માટે થાય છે કારણ કે સ્ક્રીન જોતી વખતે વ્યક્તિ સામાન્ય કરતાં ઓછી વખત પાંપણો પલકાવે છે. તેનાથી આંખોનો ભેજ ઘટી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં વારંવાર પાણી છાંટવાને બદલે પ્રિઝર્વેટિવ-ફ્રી આર્ટિફિશિયલ ટિયર્સ એટલે કે આંખોમાં ભેજ જાળવી રાખતા આઈ ડ્રોપ્સથી રાહત મળી શકે છે. સ્ક્રીન જોતી વખતે વચ્ચે-વચ્ચે બ્રેક લેવો અને પાંપણો પલકાવતા રહેવું પણ મદદરૂપ થઈ શકે છે. જો બળતરા વારંવાર થતી હોય અથવા લાંબા સમય સુધી રહેતી હોય, તો આંખના નિષ્ણાત પાસે તપાસ કરાવવી જોઈએ.

આંખોમાં બળતરા થવા પર આ ભૂલો કરવાથી બચો:

• વારંવાર પાણી ન નાખો: જો બળતરાનું કારણ શુષ્કતા કે એલર્જી છે, તો વારંવાર પાણી છાંટવાથી સમસ્યાનો કાયમી ઉકેલ નહીં આવે.
• આંખોને ચોળવી નહીં: આંખો ચોળવાથી બળતરા વધી શકે છે અને આંખની સપાટીને નુકસાન થઈ શકે છે.
• સલાહ વગર આઈ ડ્રોપ્સ ન વાપરો: સ્ટીરોઈડ કે એન્ટિબાયોટિક આઈ ડ્રોપ્સનો ઉપયોગ ડૉક્ટરની સલાહ વગર ક્યારેય ન કરવો જોઈએ.
• લક્ષણોને અવગણશો નહીં: જો બળતરા વારંવાર થતી હોય, તો તેની પાછળ અન્ય કોઈ ગંભીર સમસ્યા હોવાની શક્યતા રહેલી છે.

ડૉક્ટર પાસે તાત્કાલિક ક્યારે જવું જરૂરી છે?

જો આંખોમાં અસહ્ય દુખાવો થતો હોય, પ્રકાશ જોવામાં તકલીફ પડતી હોય, દ્રષ્ટિ ઝાંખી પડી જાય અથવા આંખો ખૂબ જ લાલ થઈ જાય, તો તરત જ આઈ સ્પેશિયાલિસ્ટ પાસે તપાસ કરાવવી જોઈએ. આંખમાં કેમિકલ જવું કે અચાનક દ્રષ્ટિ ઓછી થઈ જવી જેવી બાબતોમાં પણ તાત્કાલિક તબીબી સારવાર લેવી અત્યંત જરૂરી છે.

શું તમારા મીઠામાં આયોડિન છે? જાણો શા માટે અને કેટલી માત્રામાં આયોડિનનું સેવન જરૂરી છે, તેની ઉણપથી થતા નુકસાન