ગુજરાત બનશે ક્વોન્ટમ ટેક્નોલોજીનું હબ! ગાંધીનગરમાં ₹25 કરોડના સેન્ટરની સ્થાપના
PDEUમાં યોજાયેલા SEQUENCE-2026 કાર્યક્રમ દરમિયાન યુનિવર્સિટીની Quantum Technologies Labનું પણ લોન્ચિંગ કરવામાં આવ્યું હતું. આ પ્રસંગે ગુજરાતના વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલોજી મંત્રી અર્જુન મોઢવાડિયાએ PDEU ખાતે અલગ Centre of Excellence on Climate સ્થાપવાની રાજ્યની યોજના અંગે પણ માહિતી આપી હતી.
ગાંધીનગરની પંડિત દીનદયાળ એનર્જી યુનિવર્સિટી (PDEU) ખાતે ₹25 કરોડના ખર્ચે Quantum Centre of Excellence સ્થાપવામાં આવશે. આ સેન્ટરમાં કેમ્પસ પર જ 8-ક્યુબિટ સુપરકન્ડક્ટિંગ ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગ સુવિધા ઊભી કરવામાં આવશે. તેનો મુખ્ય હેતુ વિદ્યાર્થીઓ અને સંશોધકોને ક્વોન્ટમ ટેક્નોલોજીમાં તાલીમ આપવાનો, સંશોધનને પ્રોત્સાહન આપવાનો અને ઉદ્યોગમાં ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગના વ્યવહારુ ઉપયોગને આગળ વધારવાનો છે.
QpiAI સાથે PDEUની ભાગીદારી
આ ક્વોન્ટમ સેન્ટર QpiAI India Private Ltd સાથેની ભાગીદારીમાં સ્થાપવામાં આવી રહ્યું છે. આ માટે બંને સંસ્થાઓ વચ્ચે સોમવારે MoU પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. સેન્ટરનું કામ ભારતના National Quantum Mission સાથે સુસંગત રહેશે. અહીં ક્વોન્ટમ રિસર્ચ, સ્કિલ ડેવલપમેન્ટ, ઈનોવેશન અને ઉદ્યોગલક્ષી એપ્લિકેશન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવશે.
ગુજરાતમાં ક્વોન્ટમ ટેક્નોલોજી માટે મોટું પગલું
PDEUમાં યોજાયેલા SEQUENCE-2026 કાર્યક્રમ દરમિયાન યુનિવર્સિટીની Quantum Technologies Labનું પણ લોન્ચિંગ કરવામાં આવ્યું હતું. આ પ્રસંગે ગુજરાતના વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલોજી મંત્રી અર્જુન મોઢવાડિયાએ PDEU ખાતે અલગ Centre of Excellence on Climate સ્થાપવાની રાજ્યની યોજના અંગે પણ માહિતી આપી હતી.
Bitsમાંથી Qubits તરફ આગળ વધશે ટેક્નોલોજી
PDEUના ડિરેક્ટર જનરલ એસ. સુંદર મનોહરને જણાવ્યું કે ક્વોન્ટમ ટેક્નોલોજી કમ્પ્યુટિંગની દુનિયામાં મોટો ફેરફાર લાવી શકે છે. હાલના પરંપરાગત કમ્પ્યુટરમાં ઉપયોગમાં લેવાતા Bitsની જગ્યાએ ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગમાં Qubitsનો ઉપયોગ થાય છે. ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગની મદદથી ફાઇનાન્સ, એનર્જી અને હેલ્થકેર જેવા ક્ષેત્રોમાં જટિલ ગણતરીઓ વધુ અસરકારક રીતે ઉકેલવાની શક્યતા છે.
ડ્રગ ડિસ્કવરીથી લઈને એનર્જી અને મેન્યુફેક્ચરિંગ સુધી ઉપયોગ
ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગનો ઉપયોગ ભવિષ્યમાં ડ્રગ ડિસ્કવરી, મહત્વપૂર્ણ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરની મોનિટરિંગ, એનર્જી ટ્રાન્ઝિશન, ક્લાઈમેટ ચેન્જ, નેટ-ઝીરો અને એડવાન્સ્ડ મેન્યુફેક્ચરિંગ જેવા ક્ષેત્રોમાં થઈ શકે છે. PDEUનું આ નવું સેન્ટર વિદ્યાર્થીઓ અને સંશોધકોને આ ઉભરતી ટેક્નોલોજી સાથે પ્રેક્ટિકલ રીતે જોડવાનું કામ કરશે.
વિદ્યાર્થીઓને મળશે નવી ટેક્નોલોજીનો અનુભવ
PDEUનો ઉદ્દેશ આગામી પેઢીના વિદ્યાર્થીઓ અને સંશોધકોને ક્વોન્ટમ જેવી નવી ટેક્નોલોજી માટે તૈયાર કરવાનો છે. યુનિવર્સિટીનું માનવું છે કે ભારતની આગામી ટેક્નોલોજીકલ પ્રગતિમાં ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગ મહત્વની ભૂમિકા ભજવી શકે છે અને આ સેન્ટર પશ્ચિમ ભારતમાં ક્વોન્ટમ ટેક્નોલોજી માટે એક મહત્વપૂર્ણ યુનિવર્સિટી આધારિત હબ બની શકે છે.
