
ઘરની સજાવટમાં દેવી-દેવતાઓની તસવીરો અને મૂર્તિઓ સ્થાપિત કરવાની પરંપરા સદીઓ જૂની છે. લોકો પોતાની શ્રદ્ધા અને આસ્થા અનુસાર પૂજાઘર ઉપરાંત ઘરના અલગ-અલગ ભાગોમાં પણ ઈશ્વરની છબી લગાવતા હોય છે. જોકે, વાસ્તુશાસ્ત્રમાં કોઈપણ દેવી-દેવતાની તસવીર મૂકવા માટે ચોક્કસ સ્થાન અને દિશાનું વિશેષ મહત્વ દર્શાવવામાં આવ્યું છે.
ઘરનો મુખ્ય પ્રવેશદ્વાર (Main Gate) એક એવું સંવેદનશીલ સ્થાન છે, જ્યાં ભગવાનની તસવીર લગાવતી વખતે તેમના સ્વરૂપ અને ભાવનું ખાસ ધ્યાન રાખવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. મુખ્ય દ્વાર પર ભગવાન ગણેશની પ્રતિમા અત્યંત શુભ ફળદાયી માનવામાં આવે છે, જ્યારે કેટલાક દેવી-દેવતાઓના ઉગ્ર કે રૌદ્ર સ્વરૂપને પ્રવેશદ્વાર પર લગાવવાથી દૂર રહેવું જોઈએ.
હિન્દુ ધર્મમાં ભગવાન ગણેશ પ્રથમ પૂજ્ય અને વિઘ્નહર્તા દેવ છે. કોઈપણ માંગલિક કાર્યની શરૂઆત ગણેશજીની આરાધના વિના અધૂરી ગણાય છે. આ જ કારણથી ઘરના મુખ્ય દ્વાર પર ગણેશજીની તસવીર કે મૂર્તિ લગાવવાની વિશેષ ધાર્મિક માન્યતા છે. વાસ્તુ અનુસાર, ઘરના મુખ્ય પ્રવેશદ્વાર પર ગણેશજી બિરાજમાન હોવાથી ઘરમાં સકારાત્મક ઊર્જાનો પ્રવાહ જળવાઈ રહે છે અને અનિષ્ટ તત્વો દૂર રહે છે.
ભગવાન ભોળાનાથના શાંત, ધ્યાનાવસ્થા અને સૌમ્ય સ્વરૂપની પૂજા સર્વત્ર ફળદાયી માનવામાં આવે છે. પરંતુ વાસ્તુશાસ્ત્રમાં તેમના રૌદ્ર કે ક્રોધિત સ્વરૂપને ઘરના મુખ્ય દરવાજે લગાવવાની કડક મનાઈ છે. તાંડવ મુદ્રા કે અતિશય ઉગ્ર ભાવવાળી તસવીર મુખ્ય દ્વાર પર લગાવવી યોગ્ય નથી. માન્યતા મુજબ ઘરના પ્રવેશ સ્થાન પર હંમેશાં દેવી-દેવતાઓના શાંત, પ્રસન્ન અને આશીર્વાદ આપતાં મુદ્રાવાળાં સ્વરૂપો જ શ્રેષ્ઠ ઉર્જા લાવે છે.
શનિદેવ ન્યાય અને કર્મના દેવતા છે. ધાર્મિક દ્રષ્ટિએ શનિદેવની પૂજા-અર્ચનાનું ખૂબ ઊંચું સ્થાન છે, છતાં વાસ્તુ માન્યતાઓ મુજબ ઘરના મુખ્ય દરવાજા પર તેમની તસવીર કે પ્રતિમા લગાવવાનું ટાળવું જોઈએ. તેનો અર્થ એ બિલકુલ નથી કે શનિદેવની આરાધના અશુભ છે, પરંતુ તેમની ઊર્જા અને દ્રષ્ટિના પ્રભાવને જોતાં ઘરના મુખ્ય પ્રવેશદ્વાર પર તેમની તસવીર લગાવવી વર્જિત માનવામાં આવે છે.
માતા કાલી આદ્યશક્તિનું પ્રચંડ અને ઉગ્ર સ્વરૂપ છે. તંત્ર સાધના અને શક્તિ ઉપાસનામાં તેમની પૂજાનું વિશેષ મહત્વ છે. તેમ છતાં વાસ્તુના નિયમો અનુસાર મા કાલીના ઉગ્ર કે સંહારક સ્વરૂપની છબી ઘરના પ્રવેશદ્વાર પર ન લગાવવી જોઈએ. કારણ કે આવા ઉગ્ર સ્વરૂપોની ઊર્જા ખૂબ તીવ્ર હોય છે અને તેના માટે પૂજાસ્થાન કે નિયમબદ્ધ ઉપાસના જ યોગ્ય માનવામાં આવે છે.
સમગ્ર રીતે જોઈએ તો, ઘરના મુખ્ય દ્વાર પર કોઈપણ દેવી-દેવતાના ઉગ્ર, યુદ્ધરત કે ક્રોધિત ભાવ દર્શાવતી તસવીરો ટાળવી જોઈએ અને માત્ર શાંત, સ્મિત આપતી તથા કલ્યાણકારી મુદ્રા ધરાવતી મૂર્તિઓ કે તસવીરો જ લગાવવી હિતાવહ છે.