
ભારત સરકારે માર્ચથી જુલાઈ 2026 દરમિયાન સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ પરથી આશરે 2.98 લાખ URLs દૂર કરવા માટે ફ્લેગ કર્યા છે. PIB Fact Check ના અહેવાલ મુજબ, તેમાં 82 ટકાથી વધુ કન્ટેન્ટ રાજ્ય સરકારો દ્વારા ઓળખવામાં આવ્યા છે. રાજ્ય સરકારોએ લગભગ 2.44 લાખ URLs હટાવવા માટે મોકલ્યા છે. બાકીના કન્ટેન્ટને અન્ય સરકારી એજન્સીઓએ ફ્લેગ કર્યું છે. જેમાં ઇન્ડિયન સાયબર ક્રાઇમ કોઓર્ડિનેશન સેન્ટર (I4C) પણ સામેલ છે. આ કેસો સાયબર ક્રાઇમ અને અન્ય ગેરકાયદેસર ઓનલાઇન પ્રવૃત્તિઓ સાથે સંબંધિત છે.
ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ માટેના નવા નિયમો હેઠળ, સરકારે સોશિયલ મીડિયા કંપનીઓને કાર્યવાહી કરવા માટે આપવામાં આવેલ સમય ઘટાડી દીધો છે. અગાઉ, સરકારી આદેશ પછી કન્ટેન્ટ દૂર કરવા માટે આપવામાં આવેલ સમય 36 કલાક હતો. પરંતુ હવે તે ઘટાડીને 3 કલાક કરવામાં આવ્યો છે. આ ફેરફારથી કંપનીઓ આટલા ટૂંકા સમયમર્યાદામાં સામગ્રીની તપાસ અને કાર્યવાહી કેવી રીતે કરશે તે અંગે પ્રશ્નો ઉભા થયા છે.
An article claims that Meta has automated content blocking to comply with the government’s three-hour takedown requirement, and that content blocks surged during the #Delhiprotests.#PIBFactCheck:
❌ The article is #Misleading.
✅ To expedite action against unlawful content,… pic.twitter.com/FrjhtN0vvI
— PIB Fact Check (@PIBFactCheck) August 20, 2026
PIB Fact Check ના અહેવાલ મુજબ, મેટાના ભારતમાં આશરે 600 મિલિયન યુઝર્સ છે. આ મોટી સંખ્યામાં યુઝર્સને કારણે, દેશમાં સોશિયલ મીડિયા પર સતત મોટી માત્રામાં કન્ટેન્ટ જનરેટ થઈ રહ્યા છે. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, દર 68 સેકન્ડે આશરે 78,703 કન્ટેન્ટ બનાવવામાં આવે છે. આનાથી દરેક પોસ્ટ અથવા કન્ટેન્ટને મેન્યુઅલી ચકાસવી મુશ્કેલ બને છે. સરકારે જણાવ્યું હતું કે સાયબરસ્પેસમાં ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓને રોકવા માટે રાજ્ય અને સરકારી એજન્સીઓ જવાબદાર રહે છે.
છેલ્લા બે વર્ષમાં, I4C દ્વારા ફ્લેગ કરાયેલી મોટાભાગની ગેરકાયદેસર કન્ટેન્ટમાં આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય છેતરપિંડી, બાળ જાતીય શોષણ કન્ટેન્ટ અને મહિલાઓ અને બાળકો સામેના ગુનાઓનો સમાવેશ થાય છે. કન્ટેન્ટને ફ્લેગ કરવાની પ્રક્રિયા સહયોગ પોર્ટલ દ્વારા હાથ ધરવામાં આવે છે. રાજ્ય સરકારો અને કેન્દ્રીય મંત્રાલયો આ પોર્ટલનો ઉપયોગ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર ગેરકાયદેસર કન્ટેન્ટની જાણ કરવા માટે કરે છે.
સોશિયલ મીડિયા કંપનીઓ કોઈપણ વ્યક્તિના કહેવા પર કન્ટેન્ટ દૂર કરવા માટે બંધાયેલી નથી. તેને ફક્ત અધિકૃત સરકારી અધિકારીઓ દ્વારા મોકલવામાં આવેલી દૂર કરવાની સૂચનાઓ પર જ કાર્યવાહી કરવાની જરૂર હોય છે.