ટ્રેનમાં સૌથી નીચેની સીટ કોને મળે છે? જાણો રેલવેનો નવો નિયમ

દરેક વ્યક્તિની પ્રાથમિકતા કોઈક રીતે લોઅર બર્થ મેળવવાની હોય છે. આનું કારણ એ છે કે નીચેની બર્થ ટ્રિપનો આનંદ બમણો કરે છે; આખી મુસાફરી દરમિયાન તમને બારીની સીટનો આનંદ માણવા મળે છે, પરંતુ ફરતી વખતે પણ કોઈ અસુવિધા થતી નથી

| Updated on: Sep 07, 2026 | 8:54 AM
1 / 7
ટ્રેનની મુસાફરી દરમિયાન, દરેક વ્યક્તિની પ્રાથમિકતા કોઈક રીતે લોઅર બર્થ મેળવવાની હોય છે. આનું કારણ એ છે કે નીચેની બર્થ ટ્રિપનો આનંદ બમણો કરે છે; આખી મુસાફરી દરમિયાન તમને બારીની સીટનો આનંદ માણવા મળે છે, પરંતુ ફરતી વખતે પણ કોઈ અસુવિધા થતી નથી. ઘણીવાર, જો ટિકિટ બુક કરતી વખતે યોગ્ય પસંદગી ન કરવામાં આવે, તો આપણને એક અલગ સીટ મળે છે, જે મુસાફરીનો અનુભવ બગાડી શકે છે. ચાલો આપણે જાણીએ કે ટ્રેનોમાં લોઅર બર્થ સીટ કોને મળે છે

ટ્રેનની મુસાફરી દરમિયાન, દરેક વ્યક્તિની પ્રાથમિકતા કોઈક રીતે લોઅર બર્થ મેળવવાની હોય છે. આનું કારણ એ છે કે નીચેની બર્થ ટ્રિપનો આનંદ બમણો કરે છે; આખી મુસાફરી દરમિયાન તમને બારીની સીટનો આનંદ માણવા મળે છે, પરંતુ ફરતી વખતે પણ કોઈ અસુવિધા થતી નથી. ઘણીવાર, જો ટિકિટ બુક કરતી વખતે યોગ્ય પસંદગી ન કરવામાં આવે, તો આપણને એક અલગ સીટ મળે છે, જે મુસાફરીનો અનુભવ બગાડી શકે છે. ચાલો આપણે જાણીએ કે ટ્રેનોમાં લોઅર બર્થ સીટ કોને મળે છે

2 / 7
વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે પ્રાથમિકતા : વૃદ્ધ મુસાફરોને વારંવાર ઉપર અને નીચે ચઢવાની તકલીફથી બચાવવા માટે નીચલી બર્થની વ્યવસ્થા કરવામાં આવે છે. જો પૂરતી નીચલી બર્થ ઉપલબ્ધ હોય, તો રેલ્વે રિઝર્વેશન સિસ્ટમ આવા મુસાફરોને પ્રાથમિકતા આપે છે. જો કે, આ દરેક પરિસ્થિતિમાં દરેક વરિષ્ઠ નાગરિક માટે નીચલી બર્થની ગેરંટી આપતું નથી; સુવિધા ઉપલબ્ધતા પર આધાર રાખે છે. જો તે સમયે નીચલી બર્થ ઉપલબ્ધ ન હોય, તો મુસાફરને અલગ બર્થ ફાળવવામાં આવી શકે છે.

વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે પ્રાથમિકતા : વૃદ્ધ મુસાફરોને વારંવાર ઉપર અને નીચે ચઢવાની તકલીફથી બચાવવા માટે નીચલી બર્થની વ્યવસ્થા કરવામાં આવે છે. જો પૂરતી નીચલી બર્થ ઉપલબ્ધ હોય, તો રેલ્વે રિઝર્વેશન સિસ્ટમ આવા મુસાફરોને પ્રાથમિકતા આપે છે. જો કે, આ દરેક પરિસ્થિતિમાં દરેક વરિષ્ઠ નાગરિક માટે નીચલી બર્થની ગેરંટી આપતું નથી; સુવિધા ઉપલબ્ધતા પર આધાર રાખે છે. જો તે સમયે નીચલી બર્થ ઉપલબ્ધ ન હોય, તો મુસાફરને અલગ બર્થ ફાળવવામાં આવી શકે છે.

3 / 7
વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે પ્રાથમિકતા : વૃદ્ધ મુસાફરોને વારંવાર ઉપર અને નીચે ચઢવાની તકલીફથી બચાવવા માટે નીચલી બર્થની વ્યવસ્થા કરવામાં આવે છે. જો પૂરતી નીચલી બર્થ ઉપલબ્ધ હોય, તો રેલ્વે રિઝર્વેશન સિસ્ટમ આવા મુસાફરોને પ્રાથમિકતા આપે છે. જો કે, આ દરેક પરિસ્થિતિમાં દરેક વરિષ્ઠ નાગરિક માટે નીચલી બર્થની ગેરંટી આપતું નથી; સુવિધા ઉપલબ્ધતા પર આધાર રાખે છે. જો તે સમયે નીચલી બર્થ ઉપલબ્ધ ન હોય, તો મુસાફરને અલગ બર્થ ફાળવવામાં આવી શકે છે.

વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે પ્રાથમિકતા : વૃદ્ધ મુસાફરોને વારંવાર ઉપર અને નીચે ચઢવાની તકલીફથી બચાવવા માટે નીચલી બર્થની વ્યવસ્થા કરવામાં આવે છે. જો પૂરતી નીચલી બર્થ ઉપલબ્ધ હોય, તો રેલ્વે રિઝર્વેશન સિસ્ટમ આવા મુસાફરોને પ્રાથમિકતા આપે છે. જો કે, આ દરેક પરિસ્થિતિમાં દરેક વરિષ્ઠ નાગરિક માટે નીચલી બર્થની ગેરંટી આપતું નથી; સુવિધા ઉપલબ્ધતા પર આધાર રાખે છે. જો તે સમયે નીચલી બર્થ ઉપલબ્ધ ન હોય, તો મુસાફરને અલગ બર્થ ફાળવવામાં આવી શકે છે.

4 / 7
સગર્ભા સ્ત્રીઓ માટે ખાસ વ્યવસ્થા : સગર્ભા સ્ત્રીઓને નીચલા બર્થ પૂરા પાડવા માટે પણ ખાસ જોગવાઈઓ છે, કારણ કે ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન ઉપલા અથવા મધ્યમ બર્થ પર ચઢવું મુશ્કેલ અને અસ્વસ્થતાભર્યું હોઈ શકે છે. રેલ્વે અનુસાર, આ શ્રેણીઓમાં નીચલા બર્થનો સંયુક્ત ક્વોટા નક્કી કરવામાં આવ્યો છે: વરિષ્ઠ નાગરિકો, ૪૫ વર્ષ અને તેથી વધુ ઉંમરની મહિલાઓ અને ગર્ભવતી સ્ત્રીઓ.

સગર્ભા સ્ત્રીઓ માટે ખાસ વ્યવસ્થા : સગર્ભા સ્ત્રીઓને નીચલા બર્થ પૂરા પાડવા માટે પણ ખાસ જોગવાઈઓ છે, કારણ કે ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન ઉપલા અથવા મધ્યમ બર્થ પર ચઢવું મુશ્કેલ અને અસ્વસ્થતાભર્યું હોઈ શકે છે. રેલ્વે અનુસાર, આ શ્રેણીઓમાં નીચલા બર્થનો સંયુક્ત ક્વોટા નક્કી કરવામાં આવ્યો છે: વરિષ્ઠ નાગરિકો, ૪૫ વર્ષ અને તેથી વધુ ઉંમરની મહિલાઓ અને ગર્ભવતી સ્ત્રીઓ.

5 / 7
કેટલી લોઅર બર્થ આરક્ષિત હોય છે? : વર્તમાન રેલવે માહિતી અનુસાર, આ મુસાફરો માટે નીચલા બર્થનો સંયુક્ત ક્વોટા અનામત રાખવામાં આવ્યો છે: સ્લીપર ક્લાસમાં પ્રતિ કોચ 6 થી 7, 3AC માં 4 થી 5 અને 2AC માં 3 થી 4. ટ્રેનમાં તે વર્ગના કોચની સંખ્યાના આધારે ચોક્કસ સંખ્યા બદલાઈ શકે છે.

કેટલી લોઅર બર્થ આરક્ષિત હોય છે? : વર્તમાન રેલવે માહિતી અનુસાર, આ મુસાફરો માટે નીચલા બર્થનો સંયુક્ત ક્વોટા અનામત રાખવામાં આવ્યો છે: સ્લીપર ક્લાસમાં પ્રતિ કોચ 6 થી 7, 3AC માં 4 થી 5 અને 2AC માં 3 થી 4. ટ્રેનમાં તે વર્ગના કોચની સંખ્યાના આધારે ચોક્કસ સંખ્યા બદલાઈ શકે છે.

6 / 7
વિકલાંગ મુસાફરો માટે ખાસ વ્યવસ્થા : રેલવે પાસે વિકલાંગ મુસાફરો માટે અલગ રિઝર્વેશન સિસ્ટમ પણ છે. મેઇલ અને એક્સપ્રેસ ટ્રેનોમાં વિકલાંગ મુસાફરો અને તેમના સાથીઓ માટે નિયુક્ત બર્થ/સીટ માટેની જોગવાઈઓ અસ્તિત્વમાં છે. સ્લીપર અને 3AC/3E વર્ગોમાં નિયુક્ત ક્વોટામાં નીચલા અને મધ્યમ બંને બર્થનો સમાવેશ થાય છે. વધુમાં, જો ટ્રેન ઉપડ્યા પછી નીચેની બર્થ ખાલી થઈ જાય અને કોઈ વરિષ્ઠ નાગરિક, અપંગ મુસાફર અથવા ગર્ભવતી મહિલાને મધ્યમ અથવા ઉપલા બર્થ ફાળવવામાં આવે, તો ઓન-બોર્ડ ટિકિટ-ચેકિંગ સ્ટાફ નિયમો અનુસાર તેમને ઉપલબ્ધ નીચેની બર્થ ફાળવી શકે છે.

વિકલાંગ મુસાફરો માટે ખાસ વ્યવસ્થા : રેલવે પાસે વિકલાંગ મુસાફરો માટે અલગ રિઝર્વેશન સિસ્ટમ પણ છે. મેઇલ અને એક્સપ્રેસ ટ્રેનોમાં વિકલાંગ મુસાફરો અને તેમના સાથીઓ માટે નિયુક્ત બર્થ/સીટ માટેની જોગવાઈઓ અસ્તિત્વમાં છે. સ્લીપર અને 3AC/3E વર્ગોમાં નિયુક્ત ક્વોટામાં નીચલા અને મધ્યમ બંને બર્થનો સમાવેશ થાય છે. વધુમાં, જો ટ્રેન ઉપડ્યા પછી નીચેની બર્થ ખાલી થઈ જાય અને કોઈ વરિષ્ઠ નાગરિક, અપંગ મુસાફર અથવા ગર્ભવતી મહિલાને મધ્યમ અથવા ઉપલા બર્થ ફાળવવામાં આવે, તો ઓન-બોર્ડ ટિકિટ-ચેકિંગ સ્ટાફ નિયમો અનુસાર તેમને ઉપલબ્ધ નીચેની બર્થ ફાળવી શકે છે.

7 / 7
દરેક મુસાફરને લોઅર બર્થ કેમ નથી મળતી? : ઘણા લોકો માને છે કે જો તેઓ બુકિંગ કરતી વખતે નીચેની બર્થ પસંદ કરે છે, તો તેમને તે ચોક્કસ સીટ મળવાની ખાતરી આપવામાં આવે છે. જો કે, આવું નથી. નીચલા બર્થની સંખ્યા મર્યાદિત છે, અને માંગ ઘણીવાર પુરવઠા કરતાં વધી જાય છે. તેથી, સીટની ઉપલબ્ધતા અને રેલ્વે રિઝર્વેશન નિયમોના આધારે બર્થ ફાળવવામાં આવે છે; પરિણામે, દરેક મુસાફર જે નીચેની બર્થ પસંદ કરે છે તે એક સુરક્ષિત કરી શકતો નથી. મુસાફરોની ચોક્કસ શ્રેણીઓને પ્રાથમિકતા આપ્યા પછી, બાકીની બેઠકો ઉપલબ્ધતાના આધારે ફાળવવામાં આવે છે. આમ, આગલી વખતે જ્યારે તમે વરિષ્ઠ નાગરિક, 45 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરની મહિલા અથવા ગર્ભવતી મહિલા માટે ટ્રેન ટિકિટ બુક કરાવો છો, ત્યારે આ રેલ્વે સુવિધા તમારા માટે ખૂબ ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.

દરેક મુસાફરને લોઅર બર્થ કેમ નથી મળતી? : ઘણા લોકો માને છે કે જો તેઓ બુકિંગ કરતી વખતે નીચેની બર્થ પસંદ કરે છે, તો તેમને તે ચોક્કસ સીટ મળવાની ખાતરી આપવામાં આવે છે. જો કે, આવું નથી. નીચલા બર્થની સંખ્યા મર્યાદિત છે, અને માંગ ઘણીવાર પુરવઠા કરતાં વધી જાય છે. તેથી, સીટની ઉપલબ્ધતા અને રેલ્વે રિઝર્વેશન નિયમોના આધારે બર્થ ફાળવવામાં આવે છે; પરિણામે, દરેક મુસાફર જે નીચેની બર્થ પસંદ કરે છે તે એક સુરક્ષિત કરી શકતો નથી. મુસાફરોની ચોક્કસ શ્રેણીઓને પ્રાથમિકતા આપ્યા પછી, બાકીની બેઠકો ઉપલબ્ધતાના આધારે ફાળવવામાં આવે છે. આમ, આગલી વખતે જ્યારે તમે વરિષ્ઠ નાગરિક, 45 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરની મહિલા અથવા ગર્ભવતી મહિલા માટે ટ્રેન ટિકિટ બુક કરાવો છો, ત્યારે આ રેલ્વે સુવિધા તમારા માટે ખૂબ ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.

Follow Us
Loading...
Unable to load recommendations.