Silver Price : 4 લાખ ભાવ તો કંઈ નથી… અહીં છુપાયેલું છે ચાંદીના વધતા ભાવનું રહસ્ય, બજારમાં વિસ્ફોટક થશે! જાણો
ચાંદી હવે માત્ર ઘરેણાં નથી, પરંતુ ભવિષ્યની ટેકનોલોજી અને ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV)નું મુખ્ય અંગ બની ગઈ છે. તેની ઔદ્યોગિક માંગમાં જબરદસ્ત વધારો થતાં ચાંદીના ભાવ ₹4 લાખને વટાવી ઐતિહાસિક ઊંચાઈએ પહોંચ્યા છે.
એક સમય હતો જ્યારે ચાંદી તહેવારોમાં ચમકતા સિક્કાઓ, લગ્નોમાં બંગડીઓ અને પૂજા થાળી વાટકાઓ માટે ઓળખાતી હતી. પરંતુ હવે એ જ ચાંદી ભવિષ્યની ટેકનોલોજી અને સ્વચ્છ ઉર્જાનું મુખ્ય આધાર બની ગઈ છે. જેમ જેમ વિશ્વ પેટ્રોલ-ડીઝલથી આગળ વધી ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV) તરફ વધી રહ્યું છે, તેમ તેમ ચાંદીની માંગ પણ શાંતિથી પરંતુ મજબૂતીથી વધી રહી છે.
ઇલેક્ટ્રિક વાહનોની ડિઝાઇન પરંપરાગત વાહનો કરતાં સંપૂર્ણપણે અલગ છે. એન્જિનની જગ્યાએ EV માં અદ્યતન ઇલેક્ટ્રોનિક સિસ્ટમ્સ હોય છે, જે સંપૂર્ણપણે વીજળી પર આધારિત હોય છે. બેટરી મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ્સ, પાવર કંટ્રોલ યુનિટ્સ, ઇલેક્ટ્રિક મોટર્સ, સેન્સર્સ અને ચાર્જિંગ સિસ્ટમ્સમાં ચાંદીનો વ્યાપક ઉપયોગ થાય છે. ઉત્તમ વિદ્યુત વાહક હોવાના કારણે ચાંદી EV ઉદ્યોગ માટે અનિવાર્ય ધાતુ બની ગઈ છે.
છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓમાં ચાંદીના ભાવોમાં ઐતિહાસિક તેજી જોવા મળી છે. છેલ્લા 20 મહિનામાં ચાંદીનો ભાવ લગભગ ₹1 લાખથી વધીને ₹4 લાખ સુધી પહોંચી ગયો છે. મે 2024માં MCX પર ચાંદીનો ભાવ ₹90,000 પ્રતિ કિલોગ્રામ હતો, જ્યારે હાલમાં તે ₹4 લાખને વટાવી ગયો છે. ગુરુવારે MCX પર ચાંદીનો ભાવ ₹21,276ના ઉછાળા સાથે ₹4,06,642 પ્રતિ કિલોગ્રામના સર્વકાલીન ઉચ્ચતમ સ્તરે પહોંચ્યો હતો.
માત્ર છેલ્લા 27 દિવસમાં જ ચાંદીના ભાવમાં ₹1,42,800 પ્રતિ કિલોગ્રામનો વધારો થયો છે, જે 60 ટકા કરતા વધુનું વળતર દર્શાવે છે. આવી તેજી છેલ્લા ઘણા સમયથી શેરબજાર કે સોનામાં પણ જોવા મળી નથી. આ જ કારણ છે કે રોકાણકારોનું ધ્યાન હવે વધુને વધુ ચાંદી તરફ વળ્યું છે. હવે પ્રશ્ન એ છે કે શું આ ગતિ આગળ પણ ચાલુ રહેશે કે પછી નફા-બુકિંગ શરૂ થશે?
ચાંદીના ભાવમાં આ ઐતિહાસિક ઉછાળાનું સૌથી મોટું કારણ તેની ઔદ્યોગિક માંગમાં થયેલો જબરદસ્ત વધારો છે. અગાઉ ચાંદીનો મોટો ઉપયોગ ઘરેણાં અને સિક્કાઓ સુધી સીમિત હતો, પરંતુ હવે ટેકનોલોજી, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, સોલાર એનર્જી અને EV ક્ષેત્રમાં તેનો વ્યાપ સતત વધતો જઈ રહ્યો છે. નિષ્ણાતો માને છે કે આ માંગ તાત્કાલિક નહીં પરંતુ માળખાકીય છે, એટલે કે લાંબા ગાળે ટકી રહે તેવી છે.
ઇલેક્ટ્રિક વાહન ક્રાંતિએ ચાંદીનું ભાગ્ય સંપૂર્ણપણે બદલી નાખ્યું છે. વિશ્વભરની સરકારો પેટ્રોલ અને ડીઝલ વાહનોના વિકલ્પ તરીકે EV ને પ્રોત્સાહન આપી રહી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય અહેવાલો મુજબ, 2030 સુધીમાં રસ્તા પર આવતા દરેક ત્રણ નવા વાહનોમાંથી એક ઇલેક્ટ્રિક હોઈ શકે છે. પેટ્રોલ અને ડીઝલ વાહનોની તુલનામાં EV માં અનેક ગણું વધુ ચાંદીનો ઉપયોગ થાય છે, જેના કારણે તેની માંગ સતત નવી ઊંચાઈએ પહોંચી રહી છે.
જ્યાં એક તરફ માંગ વધી રહી છે, ત્યાં બીજી તરફ ચાંદીનો પુરવઠો પાછળ રહી ગયો છે. ચાંદી મુખ્યત્વે તાંબુ, જસત અને સીસાની ખાણોમાંથી ઉપઉત્પાદન તરીકે મળે છે. એટલે કે માત્ર ચાંદી માટે નવી ખાણો શરૂ કરવી સરળ કે ઝડપી પ્રક્રિયા નથી. અહેવાલો મુજબ, છેલ્લા પાંચ વર્ષમાં વૈશ્વિક ચાંદીનું ઉત્પાદન લગભગ સ્થિર રહ્યું છે, જ્યારે ઔદ્યોગિક ઉપયોગમાં 20 ટકાથી વધુનો વધારો થયો છે. આ અસંતુલન હવે ભાવોમાં સ્પષ્ટ રીતે દેખાઈ રહ્યું છે.
ભારતમાં પણ ચાંદી પ્રત્યેની માનસિકતા ઝડપથી બદલાઈ રહી છે. પહેલાં રોકાણકારો મુખ્યત્વે સોનાં અને રિયલ એસ્ટેટ પર આધાર રાખતા હતા, પરંતુ હવે ચાંદીને ઔદ્યોગિક અને વ્યૂહાત્મક સંપત્તિ તરીકે જોવામાં આવી રહી છે. ઇલેક્ટ્રિક મોબિલિટી અને સોલાર એનર્જી પર ભાર મૂકતા ભારત જેવા વિકાસશીલ દેશમાં ચાંદીની માંગ વધુ મજબૂત બનવાની શક્યતા છે. હવે ચાંદીનું મૂલ્ય માત્ર પરંપરા સાથે નહીં, પરંતુ દેશની ઔદ્યોગિક પ્રગતિ અને ભવિષ્યની ટેકનોલોજી સાથે જોડાઈ ગયું છે.
