મુસ્લિમ દેશ સાઉદી અરેબિયામાં 8 હજાર વર્ષ જૂનું મંદિર મળ્યું, જાણો કેવી રીતે શોધાયું

8000 years old temple in Saudi Arabia: સાઉદી અરેબિયાના એક વિસ્તારમાં 8000 વર્ષ જૂનું શહેર અને મંદિર મળી આવ્યું છે. ખોદકામમાં પૂજા અને ધાર્મિક વિધિઓ, 2807 કબરો અને એડવાન્સ સિંચાઈ પ્રણાલીના અવશેષોના પુરાવા મળ્યા છે.

| Updated on: Jul 04, 2025 | 11:48 AM
1 / 7
સાઉદી અરેબિયાના દક્ષિણ વિસ્તારમાં એક આશ્ચર્યજનક ઐતિહાસિક શોધ થઈ છે. પુરાતત્વવિદોને રિયાધ નજીક અલ-ફાઓ ક્ષેત્રમાં એક પ્રાચીન શહેર મળ્યું છે. જે લગભગ 8000 વર્ષ જૂનું હોવાનો અંદાજ છે. આ શોધ માત્ર પ્રાચીન સભ્યતાની ઝલક જ નહીં, પણ તે સમયના સામાજિક અને ધાર્મિક જીવનને પણ ઉજાગર કરે છે.

સાઉદી અરેબિયાના દક્ષિણ વિસ્તારમાં એક આશ્ચર્યજનક ઐતિહાસિક શોધ થઈ છે. પુરાતત્વવિદોને રિયાધ નજીક અલ-ફાઓ ક્ષેત્રમાં એક પ્રાચીન શહેર મળ્યું છે. જે લગભગ 8000 વર્ષ જૂનું હોવાનો અંદાજ છે. આ શોધ માત્ર પ્રાચીન સભ્યતાની ઝલક જ નહીં, પણ તે સમયના સામાજિક અને ધાર્મિક જીવનને પણ ઉજાગર કરે છે.

2 / 7
ખોદકામ દરમિયાન પુરાતત્વવિદોને તુવૈક પર્વતમાળાની ટોચ પર એક ખડક-કોટેડ મંદિર મળ્યું છે. આ મંદિરની અંદર ધાર્મિક વિધિઓ સાથે સંબંધિત અવશેષો પણ મળી આવ્યા છે, જે દર્શાવે છે કે ત્યાં રહેતા લોકો પૂજાની પરંપરાનું પાલન કરતા હતા. આ ઉપરાંત આ વિસ્તારમાં કુલ 2,807 કબરો પણ મળી આવી છે, જે વિવિધ સમયગાળા સાથે સંબંધિત છે.

ખોદકામ દરમિયાન પુરાતત્વવિદોને તુવૈક પર્વતમાળાની ટોચ પર એક ખડક-કોટેડ મંદિર મળ્યું છે. આ મંદિરની અંદર ધાર્મિક વિધિઓ સાથે સંબંધિત અવશેષો પણ મળી આવ્યા છે, જે દર્શાવે છે કે ત્યાં રહેતા લોકો પૂજાની પરંપરાનું પાલન કરતા હતા. આ ઉપરાંત આ વિસ્તારમાં કુલ 2,807 કબરો પણ મળી આવી છે, જે વિવિધ સમયગાળા સાથે સંબંધિત છે.

3 / 7
અલ-ફાઓને એક સમયે કિન્ડા સામ્રાજ્યની રાજધાની માનવામાં આવતી હતી. અહીં મળેલા ધાર્મિક શિલાલેખો અને મૂર્તિઓ સાબિત કરે છે કે આ વિસ્તારમાં મૂર્તિપૂજાની પરંપરા હતી. આંતરરાષ્ટ્રીય નિષ્ણાતોની એક ટીમે સાઉદી અરેબિયાના હેરિટેજ કમિશનની દેખરેખ હેઠળ વર્ષો સુધી અહીં પુરાતત્વીય અભ્યાસ કર્યો હતો.

અલ-ફાઓને એક સમયે કિન્ડા સામ્રાજ્યની રાજધાની માનવામાં આવતી હતી. અહીં મળેલા ધાર્મિક શિલાલેખો અને મૂર્તિઓ સાબિત કરે છે કે આ વિસ્તારમાં મૂર્તિપૂજાની પરંપરા હતી. આંતરરાષ્ટ્રીય નિષ્ણાતોની એક ટીમે સાઉદી અરેબિયાના હેરિટેજ કમિશનની દેખરેખ હેઠળ વર્ષો સુધી અહીં પુરાતત્વીય અભ્યાસ કર્યો હતો.

4 / 7
આ ઐતિહાસિક શોધનું બીજું મહત્વનું પાસું પ્રાચીન સિંચાઈ પ્રણાલી છે. અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે તે સમયના લોકો વરસાદી પાણીને ખેતરોમાં પહોંચાડવા માટે નહેરો, પાણીની ટાંકીઓ અને સેંકડો ખાડા બનાવતા હતા. આ સાબિતી છે કે તે લોકો મુશ્કેલ રણની પરિસ્થિતિઓમાં પણ પાણી વ્યવસ્થાપનની એડવાન્સ પદ્ધતિઓથી પરિચિત હતા.

આ ઐતિહાસિક શોધનું બીજું મહત્વનું પાસું પ્રાચીન સિંચાઈ પ્રણાલી છે. અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે તે સમયના લોકો વરસાદી પાણીને ખેતરોમાં પહોંચાડવા માટે નહેરો, પાણીની ટાંકીઓ અને સેંકડો ખાડા બનાવતા હતા. આ સાબિતી છે કે તે લોકો મુશ્કેલ રણની પરિસ્થિતિઓમાં પણ પાણી વ્યવસ્થાપનની એડવાન્સ પદ્ધતિઓથી પરિચિત હતા.

5 / 7
આ પ્રદેશમાં નિયોલિથિક સમયની ઝલક પણ જોવા મળી છે. ખોદકામમાં તે સમયગાળાની માનવ વસાહતોના અવશેષો મળી આવ્યા છે, જે દર્શાવે છે કે હજારો વર્ષ પહેલાં અહીં માનવ વસાહતો અસ્તિત્વમાં હતી.

આ પ્રદેશમાં નિયોલિથિક સમયની ઝલક પણ જોવા મળી છે. ખોદકામમાં તે સમયગાળાની માનવ વસાહતોના અવશેષો મળી આવ્યા છે, જે દર્શાવે છે કે હજારો વર્ષ પહેલાં અહીં માનવ વસાહતો અસ્તિત્વમાં હતી.

6 / 7
મજબૂત પથ્થરોથી બનેલા આ પ્રાચીન મંદિરના અવશેષો તેના નિર્માતાઓની ભવ્ય સ્થાપત્ય અને ઊંડી શ્રદ્ધા દર્શાવે છે. તેની નજીક મળેલા વેદીઓનાં અવશેષો દર્શાવે છે કે પ્રાચીન લોકો અલ-ફા પ્રદેશમાં ધાર્મિક વિધિઓ અને પૂજા કરતા હતા.

મજબૂત પથ્થરોથી બનેલા આ પ્રાચીન મંદિરના અવશેષો તેના નિર્માતાઓની ભવ્ય સ્થાપત્ય અને ઊંડી શ્રદ્ધા દર્શાવે છે. તેની નજીક મળેલા વેદીઓનાં અવશેષો દર્શાવે છે કે પ્રાચીન લોકો અલ-ફા પ્રદેશમાં ધાર્મિક વિધિઓ અને પૂજા કરતા હતા.

7 / 7
આ શોધ માત્ર અરબી દ્વીપકલ્પની પ્રાચીનતા જ દર્શાવે છે, પરંતુ એ પણ જણાવે છે કે હજારો વર્ષ પહેલાં લોકો મુશ્કેલ ભૌગોલિક પરિસ્થિતિઓમાં પણ અદ્યતન સામાજિક, ધાર્મિક અને પાણી વ્યવસ્થાપન પ્રણાલીઓ સાથે કેવી રીતે રહેતા હતા.

આ શોધ માત્ર અરબી દ્વીપકલ્પની પ્રાચીનતા જ દર્શાવે છે, પરંતુ એ પણ જણાવે છે કે હજારો વર્ષ પહેલાં લોકો મુશ્કેલ ભૌગોલિક પરિસ્થિતિઓમાં પણ અદ્યતન સામાજિક, ધાર્મિક અને પાણી વ્યવસ્થાપન પ્રણાલીઓ સાથે કેવી રીતે રહેતા હતા.