પાકિસ્તાનમાં જનતા પર મોંઘવારીનો બોજ વધશે, IMF લૉન માટે જરૂરી શરતો પૂર્ણ કરવા ‘મિની બજેટ’ રજુ કરાયું

નાણા અને મહેસૂલ મંત્રી ઇશાક ડારે બુધવારે નેશનલ એસેમ્બલી અને સેનેટમાં નાણા (પૂરક) બિલ 2023 અથવા “મિની-બજેટ” રજૂ કર્યું, કારણ કે સરકારે $ 1.1 બિલિયન ઇન્ટરનેશનલ મોનેટરી ફંડ (IMF) લોનને અનલૉક કરવા માટે જરૂરી શરતો પૂરી કરી છે. બેલઆઉટ પ્રોગ્રામના પુનરુત્થાન માટે IMFને રાજી કરવાના સમય સામે દોડતા, સરકારે ગઈકાલે રાત્રે સામાન્ય વેચાણ વેરો (GST) રેટ 17% થી વધારીને 18% કર્યો છે, અને સિગારેટ પર ફેડરલ એક્સાઈઝ ડ્યુટી (FED)ને મંજૂરી આપી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સમાચાર અહીં વાંચો.

“મિની-બજેટ” દ્વારા, પાકિસ્તાન ડેમોક્રેટિક મૂવમેન્ટ (PDM)ની આગેવાની હેઠળની સરકાર વોશિંગ્ટન સ્થિત ધિરાણકર્તા દ્વારા નિર્ધારિત શરતોને પહોંચી વળવા – રૂ. 170 બિલિયનમાંથી રૂ. 55 બિલિયન કમાવવાનું લક્ષ્ય ધરાવે છે. નેશનલ એસેમ્બલી વધુ ચર્ચા-વિચારણા માટે બિલને નાણા અને મહેસૂલ પરની સ્થાયી સમિતિને મોકલશે નહીં, જ્યારે સેનેટે કાયદાને સંબંધિત સમિતિને મોકલ્યો છે.

બજેટમાં પ્રસ્તાવો

-લક્ઝરી વસ્તુઓ પર GST 17% થી વધીને 25%

-બિઝનેસ અને ફર્સ્ટ ક્લાસ એર ટિકિટ પર FED વધીને રૂ. 20,000 અથવા 50%

-મેરેજ હોલ પર એડજસ્ટેબલ એડવાન્સ ઇન્કમ ટેક્સમાં 10% વધારો

-સિગારેટ, સોફ્ટ અને ખાંડવાળા પીણાં પર FED વધારો

-સિમેન્ટ પર FED 1.5 kgથી વધારીને 2 kg કરવામાં આવશે.

-GST ધોરણ 17% થી વધારીને 18%

-આવશ્યક ચીજવસ્તુઓ – ઘઉં, ચોખા, દૂધ, કઠોળ, શાકભાજી, ફળો, માછલી, ઈંડા, માંસ પર GST વસૂલવામાં આવશે નહીં.

-BISPનું સ્ટાઈપેન્ડ વધારવામાં આવશે, આ કાર્યક્રમ માટે સરકાર 400 અબજ રૂપિયા ફાળવશે.

સત્ર પછી પત્રકારો સાથે વાત કરતા, ફિનમિન ડારે કહ્યું કે તેમને અપેક્ષા છે કે સોમવાર અથવા મંગળવાર સુધીમાં બંને ગૃહો દ્વારા બિલ પસાર થઈ જશે, કારણ કે સેનેટના પ્રમુખ સાદિક સંજરાનીએ “અમને શુક્રવાર સુધીનો સમય આપ્યો હતો”.

પાકિસ્તાન અને આઈએમએફ ગયા અઠવાડિયે કોઈ સમજૂતી પર પહોંચી શક્યા ન હતા. અને 10 દિવસની વાટાઘાટો પછી આઈએમએફનું પ્રતિનિધિમંડળ ઈસ્લામાબાદ છોડી ગયું હતું. પરંતુ કહ્યું હતું કે વાતચીત ચાલુ રહેશે. $ 350 બિલિયનની અર્થવ્યવસ્થાને ભંડોળની સખત જરૂર છે. કારણ કે તે ગંભીર આર્થિક કટોકટીનો સામનો કરી રહી છે.

IMFને ખુશ કરવા માટે, સરકારે વટહુકમ દ્વારા રાજકોષીય પગલાને અમલમાં મૂકવાની માંગ કરી છે, પરંતુ રાષ્ટ્રપતિ ડૉ. આરિફ અલ્વીએ વહીવટીતંત્રને તેના બદલે સંસદની સંમતિ લેવાની સલાહ આપી છે.

સંસદના નીચલા ગૃહને તેમના સંબોધનમાં, ફિનમીન ડારે કહ્યું કે પાકિસ્તાન તહરીક-એ-ઈન્સાફ (પીટીઆઈ) સરકારની “સબસ્ટાન્ડર્ડ” નીતિઓને કારણે “રાષ્ટ્ર અભૂતપૂર્વ કટોકટીનો સામનો કરી રહ્યું છે”.

દેશમાં, પાકિસ્તાન મુસ્લિમ લીગ-નવાઝ (PML-N) ની અગાઉની સરકાર દરમિયાન, આર્થિક વિકાસ જોવા મળ્યો હતો અને ગ્રોસ ડોમેસ્ટિક પ્રોડક્ટ (GDP)માં $112 બિલિયનનો વધારો થયો હતો.

“PML-N હંમેશા ઓછી લોન લેવાનો પ્રયાસ કરે છે. PML-N ના કાર્યકાળ દરમિયાન વિદેશી રોકાણમાં પણ વધારો થયો હતો. તેનાથી વિપરીત, PTI સરકાર દરમિયાન, લોન રેકોર્ડ ઉંચી સપાટીએ પહોંચી હતી અને સામાન્ય માણસની આવકમાં પણ ઘટાડો થયો હતો.”

ફાયનાન્સ ઝારે આગળ કહ્યું કે પીટીઆઈની નીતિઓને કારણે વર્તમાન સરકાર જે પડકારોનો સામનો કરી રહી છે તેનો સામનો કરવા ઉપરાંત ગયા વર્ષના પૂરમાં પણ $8 બિલિયનથી વધુનું નુકસાન થયું હતું.