ડાયાબિટીસને કારણે પેઢામાંથી લોહી નીકળવાનું જોખમ કેમ વધે છે? નિષ્ણાત પાસેથી જાણો
ડાયાબિટીસ શરીરમાં બીજી ઘણી સમસ્યાઓનું કારણ બની શકે છે. આમાં દાંત અને પેઢા નબળા પડવાનો સમાવેશ થાય છે. દાંત કે પેઢામાંથી લોહી નીકળવું એ હાઈ બ્લડ સુગરની નિશાની છે. આ અંગે ડોક્ટરોનો અભિપ્રાય જાણો.
ડાયાબિટીસ ધરાવતા કેટલાક લોકોને પેઢા અને દાંતમાંથી લોહી નીકળે છે. લોહીમાં શર્કરાનું પ્રમાણ વધી જવાથી માત્ર હૃદય, કિડની અને આંખોને જ નુકસાન થતું નથી, પરંતુ દાંત અને પેઢા પણ નબળા પડી જાય છે. આ દર્દીઓની રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડી જાય છે, જેનાથી ઓરલ બેક્ટેરિયાના નુકસાનનું જોખમ વધી જાય છે.
જો રોગપ્રતિકારક શક્તિ યોગ્ય રીતે કાર્ય ન કરતી હોય, તો શરીર આ બેક્ટેરિયા સામે અસરકારક રીતે લડી શકતું નથી. પરિણામે ખરાબ ઓરલ સ્વાસ્થ્ય જીવનનો એક ભાગ બની જાય છે.
ભારતીયો બ્લડ સુગરના સ્તરમાં ઘટાડો
હકીકતમાં ભારતમાં ડાયાબિટીસના દર્દીઓની સંખ્યા સતત વધી રહી છે. WHO ના એક અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે આશરે 136 મિલિયન ભારતીયો બ્લડ સુગરના સ્તરમાં ઘટાડોથી પીડાય છે. WHO જણાવે છે કે આમાંના મોટાભાગના લોકો અજાણ છે કે તેમને ડાયાબિટીસ છે. આ આર્ટિકલમાં નિષ્ણાતો પાસેથી શીખો કે દાંત અને પેઢામાંથી લોહી નીકળવું ડાયાબિટીસ સાથે કેવી રીતે જોડાયેલું છે.
ડાયાબિટીસને કારણે ઓરલ સ્વાસ્થ્ય બગડી રહ્યું છે
ડૉ. આશિષ મેહરોત્રા (સિનિયર કન્સલ્ટેન્ટ – ક્રિટિકલ કેર, એપોલો સ્પેક્ટ્રા હોસ્પિટલ, કાનપુર) કહે છે કે ડાયાબિટીસ માત્ર એક રોગ નથી જે લોહીમાં શર્કરાનું પ્રમાણ વધારે છે, પરંતુ તે દાંત અને પેઢાના સ્વાસ્થ્યને પણ અસર કરે છે. નિષ્ણાતો કહે છે કે નબળી રોગપ્રતિકારક શક્તિ પેઢાના ચેપનું જોખમ વધારે છે. આવા લોકોને પેઢામાંથી લોહી નીકળવું, સોજો આવવો, દુખાવો થવો, શ્વાસની દુર્ગંધ આવવી અને દાંતનું પ્રગતિશીલ નુકશાન જેવી સમસ્યાઓનો અનુભવ થવાની શક્યતા વધુ હોય છે.
વધુમાં વધારાનું ગ્લુકોઝ પણ લાળમાં પ્રવેશ કરે છે, જેના કારણે બેક્ટેરિયા ઝડપથી ગુણાકાર કરે છે અને પ્લાક બને છે. આ જ કારણ છે કે ડાયાબિટીસના દર્દીઓ ખરાબ ઓરલ સ્વાસ્થ્યનો અનુભવ કરતા રહે છે.
ઘણા અભ્યાસો દર્શાવે છે કે હાઈ બ્લડ સુગરને કારણે થતા એડવાન્સ્ડ ગ્લાયકેશન એન્ડ પ્રોડક્ટ્સ (ADGs) શરીરમાં બળતરા વધારે છે. તે પેઢામાં કોલેજનને પણ નુકસાન પહોંચાડે છે, પેઢા નબળા પાડે છે અને દાંતને ટેકો આપતા હાડકાને અસર કરે છે. આનાથી રક્તસ્ત્રાવ અથવા દાંતનું નુકસાન થઈ શકે છે.
મોં સુકાવું
વધુમાં ડાયાબિટીસ પણ સુકા મોંનું કારણ બની શકે છે, જે બેક્ટેરિયાના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપે છે અને દાંતના સડોનું જોખમ વધારે છે. જો સારવાર ન કરવામાં આવે તો, પેઢાના રોગ ગંભીર બની શકે છે અને દાંતનું નુકશાન તરફ દોરી શકે છે.
આ નિવારક પગલાં અજમાવો
સારા સમાચાર એ છે કે બ્લડ સુગરને નિયંત્રણમાં રાખીને, દિવસમાં બે વાર બ્રશ કરીને, દરરોજ કોગળા કરીને, પુષ્કળ પાણી પીને અને દર છ મહિને ડેન્ટલ ચેકઅપ કરાવીને આ સમસ્યાઓને મોટાભાગે અટકાવી શકાય છે.
આ બાબતો ધ્યાનમાં રાખો:
જો તમારા પેઢામાંથી વારંવાર લોહી નીકળે છે, સોજો આવે છે અથવા તમારા દાંત છૂટા પડવા લાગે છે, તો તેને સામાન્ય ન માનો અને તાત્કાલિક ડોક્ટોરનો સંપર્ક કરો. ડાયાબિટીસનું યોગ્ય સંચાલન એ નિયમિત દવા અને સંતુલિત આહાર જેટલું જ મહત્વપૂર્ણ છે જેથી પેઢા અને દાંત સ્વસ્થ રહે.
