
ગુજરાતના ઐતિહાસિક શહેર વડનગર સ્થિત અનંત અનાદિ વડનગર આર્કિયોલોજિકલ એક્સપિરિયન્શિયલ મ્યુઝિયમને જર્મનીના બર્લિનમાં પ્રતિષ્ઠિત રેડ ડોટ: બેસ્ટ ઓફ ધ બેસ્ટ એવોર્ડ 2026 થી સન્માનિત કરવામાં આવ્યું છે. આ સિદ્ધિ સાથે વડનગરનું આ મ્યુઝિયમ આ ખાસ સન્માન હાંસલ કરનાર ભારતનું પ્રથમ અને એકમાત્ર મ્યુઝિયમ બની ગયું છે.
ગુજરાતના નાયબ મુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવીએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘એક્સ’ (X) પર આ સિદ્ધિની માહિતી શેર કરી હતી. તેમણે લખ્યું કે આપણી સભ્યતાનો સદીઓ જૂનો વારસો હવે વૈશ્વિક ડિઝાઇનના મંચ પર પોતાની ઓળખ બનાવી રહ્યો છે. તેમણે તેને ગુજરાતના ઇતિહાસ અને સાંસ્કૃતિક ધરોહર માટે ગૌરવપૂર્ણ સિદ્ધિ ગણાવી છે.
તેમણે લખ્યું કે, “આપણી સભ્યતાના કાયમી વારસાથી લઈને ગ્લોબલ ડિઝાઇન એક્સેલન્સ સુધી, વડનગર ઇતિહાસ રચી રહ્યું છે! અનંત અનાદિ વડનગર આર્કિયોલોજિકલ એક્સપિરિયન્શિયલ મ્યુઝિયમે બર્લિન, જર્મનીમાં મશહૂર રેડ ડોટ: બેસ્ટ ઓફ ધ બેસ્ટ એવોર્ડ 2026 જીત્યો છે.”
તેમણે વધુમાં કહ્યું કે ભારતને ગર્વની અનુભૂતિ કરાવતા, વડનગર આ ખાસ સન્માન મેળવનાર દેશનું પ્રથમ અને એકમાત્ર મ્યુઝિયમ બની ગયું છે, જેનાથી ગુજરાતનો વારસો ગ્લોબલ ડિઝાઇન મેપ પર આવી ગયો છે. આપણા શાનદાર ભૂતકાળથી લઈને વૈશ્વિક ઓળખ સુધી, ગુજરાત ઇતિહાસ રચી રહ્યું છે!
અનંત અનાદિ વડનગર ભારતનું પ્રથમ એક્સપિરિયન્શિયલ આર્કિયોલોજિકલ મ્યુઝિયમ છે. તેને ગુજરાતના વડનગરમાં એક વાસ્તવિક પુરાતત્વીય ખોદકામ સ્થળ પર વિકસાવવામાં આવ્યું છે. આ મ્યુઝિયમ શહેરના 2,500 વર્ષથી વધુ જૂના ઇતિહાસ અને અહીં સતત માનવ વસ્તીના વસવાટની કહાનીને સામે લાવે છે.
જાન્યુઆરી 2025 માં સામાન્ય લોકો માટે ખુલ્લા મૂકવામાં આવેલા આ મ્યુઝિયમનું પરિસર આશરે 12,500 ચોરસ મીટરમાં ફેલાયેલું છે. તેનું ઉદ્ઘાટન કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી અમિત શાહે કર્યું હતું. અહીં પરંપરાગત કલાકૃતિઓના પ્રદર્શનની સાથે આધુનિક ડિજિટલ ટેકનોલોજી અને ઇન્ટરેક્ટિવ સ્ટોરીટેલિંગનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે, જેથી પ્રવાસીઓ ઇતિહાસને માત્ર જોઈ જ નહીં, પરંતુ તેનો અનુભવ પણ કરી શકે.
નવ થીમ આધારિત ગેલેરીમાં દેખાય છે 2500 વર્ષ જૂની સભ્યતા
મ્યુઝિયમમાં નવ અલગ-અલગ થીમ પર આધારિત ગેલેરી બનાવવામાં આવી છે. અહીં પુરાતત્વીય ખોદકામમાં મળેલા અવશેષો, ઐતિહાસિક વસ્તુઓ અને ડિજિટલ પ્રસ્તુતિઓના માધ્યમથી વડનગરની સભ્યતાના વિવિધ તબક્કાઓને સમજવાનો મોકો મળે છે.
આ મ્યુઝિયમની સૌથી ખાસ વાત તેનું વાસ્તવિક ખોદકામ સ્થળ છે. અહીં જમીનથી આશરે 16 થી 18 મીટર નીચે સુધી મળેલા પુરાતત્વીય અવશેષોને સંરક્ષિત કરીને પ્રદર્શિત કરવામાં આવ્યા છે. તેનાથી પ્રવાસીઓ હજારો વર્ષ જૂના શહેરના વિકાસ અને જીવનશૈલીની ઝલક જોઈ શકે છે.