ભારતીય રૂપિયાએ કર્યો કમાલ! 6 મહિનામાં સૌથી મોટો ઉછાળો, ડોલર સામે થયો મજબૂત
સોમવારે, યુએસ ડોલર સામે રૂપિયો 96 પૈસા મજબૂત થઈને 95.75 (કાચા આંકડા મુજબ) પર બંધ થયો. છ મહિનાથી વધુ સમયગાળામાં એક દિવસમાં નોંધાયેલો આ સૌથી મોટો વધારો હતો. સ્થાનિક ચલણને મજબૂત કરવા માટે રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) દ્વારા સપ્તાહાંત દરમિયાન લેવામાં આવેલા વિવિધ પગલાંને પગલે આ તેજી જોવા મળી હતી.
ભારતીય રૂપિયાએ એવી સિદ્ધિ હાંસલ કરી છે જેણે વિશ્વને ચોંકાવી દીધું છે. સતત ઘટાડાના સમયગાળા બાદ, રૂપિયામાં જબરદસ્ત ઉછાળો આવ્યો છે અને તેણે છેલ્લા છ મહિનાના તમામ રેકોર્ડ તોડી નાખ્યા છે. કરન્સી માર્કેટના ડેટા દર્શાવે છે કે રૂપિયાએ છ મહિનામાં સૌથી મોટો વધારો નોંધાવ્યો છે અને તેનું મૂલ્ય લગભગ એક રૂપિયો વધ્યું છે. આ ઉછાળા પાછળનું મુખ્ય કારણ શનિવારે RBI દ્વારા જાહેર કરાયેલા સુધારા છે.
અપેક્ષા મુજબ, રૂપિયાના મૂલ્યમાં થતા ઘટાડાને રોકવા માટે RBIએ તેની નીતિ વિષયક બેઠક બાદ કરન્સી માર્કેટમાં હસ્તક્ષેપ કર્યો હતો – જે પગલું શનિવારે અમલમાં આવ્યું. RBIએ નબળા પડતા ચલણને મજબૂત કરવા માટેના પગલાં લીધાં. અહીં ડોલર સામે રૂપિયાના મૂલ્યમાં થયેલા વધારા અને તેના આંકડાઓની વિગત આપવામાં આવી છે.
છ મહિનામાં રૂપિયામાં સૌથી મોટો ઉછાળો
સોમવારે, યુએસ ડોલર સામે રૂપિયો 96 પૈસા મજબૂત થઈને 95.75 (કાચા આંકડા મુજબ) પર બંધ થયો. છ મહિનાથી વધુ સમયગાળામાં એક દિવસમાં નોંધાયેલો આ સૌથી મોટો વધારો હતો. સ્થાનિક ચલણને મજબૂત કરવા માટે રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) દ્વારા સપ્તાહાંત દરમિયાન લેવામાં આવેલા વિવિધ પગલાંને પગલે આ તેજી જોવા મળી હતી. ફોરેક્સ ટ્રેડર્સનું માનવું છે કે RBIના પગલાંથી સ્પોટ માર્કેટમાં ડોલરની માંગ ઘટશે અને અતિશય ફોરેક્સ પોઝિશન્સ પર નિયંત્રણ આવશે, જેનાથી રૂપિયાને કામચલાઉ ટેકો મળી શકે છે. જોકે, તેમણે નોંધ્યું હતું કે તેમાં સતત સુધારો ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ, મૂડીના પ્રવાહ અને વૈશ્વિક બજારની સ્થિતિ જેવા પરિબળો પર નિર્ભર રહેશે.
ઇન્ટરબેંક ફોરેન એક્સચેન્જ માર્કેટમાં, યુએસ ડોલર સામે રૂપિયો 95.61 પર ખુલ્યો હતો. દિવસ દરમિયાનના ટ્રેડિંગમાં, તે ડોલર સામે 95.57ની ઊંચી સપાટી અને 95.96ની નીચી સપાટીએ પહોંચ્યો હતો. સોમવારના ટ્રેડિંગ સત્રના અંતે, રૂપિયો 95.75 (કાચા આંકડા મુજબ) પર બંધ થયો, જે અગાઉના બંધ ભાવની સરખામણીમાં 96 પૈસાનો વધારો દર્શાવે છે. એક દિવસમાં આટલો મોટો વધારો છેલ્લે 2 એપ્રિલે નોંધાયો હતો, જ્યારે રૂપિયો ડોલર સામે 166 પૈસા વધ્યો હતો. શુક્રવારે, રૂપિયો 17 પૈસા મજબૂત થઈને યુએસ ડોલર સામે 96.71 પર બંધ થયો હતો.
રૂપિયાને સ્થિર કરવા માટે RBIના પગલાં
શનિવારે, RBIએ રૂપિયા સામે સટ્ટાખોરીને રોકવા માટે ફોરેક્સ ડેરિવેટિવ્ઝ ટ્રેડિંગ અંગેના નિયમો કડક બનાવ્યા. આ ઉપરાંત, બેંકોને નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો હતો કે તેઓ 2 મિલિયન યુએસ ડોલરથી વધુની ડોલરની ખરીદી માટે 20 ટકા અનામત (રિઝર્વ) જાળવી રાખે.
ડેરિવેટિવ્ઝ અંગે શનિવારે જાહેર કરાયેલા અન્ય એક પગલામાં, RBIએ જણાવ્યું હતું કે અધિકૃત ડીલરો (ADs) એ વપરાશકર્તાઓને અગાઉ રદ કરાયેલા કોઈપણ INR-લિંક્ડ ફોરેન એક્સચેન્જ ડેરિવેટિવ કોન્ટ્રાક્ટ્સ (ભલે તે ડિલિવરેબલ હોય કે નોન-ડિલિવરેબલ) ને ફરીથી બુક કરવાની મંજૂરી આપવી જોઈએ નહીં.
નિષ્ણાતોના મતે, RBIના આ પગલાં—જેમાં પસંદગીની બેંકો દ્વારા ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ માટે ખાસ ડોલર વિન્ડો અને અમુક ફોરેન એક્સચેન્જ હેજિંગ વ્યવહારો માટે ઊંચા ખર્ચનો સમાવેશ થાય છે—તેનાથી સ્પોટ માર્કેટમાં ડોલરની માંગ ઘટવાની અને રૂપિયા સામે સટ્ટાકીય સોદાઓ પર અંકુશ આવવાની અપેક્ષા છે.
ઓઈલથી લઈને શેરબજાર સુધીના આંકડા
- ડોલર ઇન્ડેક્સ—જે છ ચલણોના બાસ્કેટ સામે ડોલરની મજબૂતી માપે છે—તે 0.17 ટકા વધીને 102.38 પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો હતો.
- વૈશ્વિક ઓઈલ બેન્ચમાર્ક, બ્રેન્ટ ક્રૂડ, ફ્યુચર્સ ટ્રેડિંગમાં 0.94 ટકા વધીને પ્રતિ બેરલ 105.70 યુએસ ડોલર પર ટ્રેડ થઈ રહ્યું હતું. સ્થાનિક ઇક્વિટી માર્કેટમાં, સેન્સેક્સ 547.65 પોઈન્ટ ઘટીને 71,924.68 પર બંધ થયો હતો, જ્યારે નિફ્ટી 157.10 પોઈન્ટ ઘટીને 22,363.35 પર સ્થિર થયો હતો
- એક્સચેન્જના ડેટા અનુસાર, વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો (FIIs) એ શુક્રવારે ચોખ્ખા ધોરણે ₹3,568.90 કરોડના શેર વેચ્યા હતા.
- શુક્રવારે જાહેર કરાયેલા રિઝર્વ બેંકના ડેટા દર્શાવે છે કે 2 ઓક્ટોબરે પૂરા થયેલા સપ્તાહ દરમિયાન ભારતનો વિદેશી મુદ્રા ભંડાર (ફોરેક્સ રિઝર્વ) 12.952 અબજ ડોલર ઘટીને 734.606 અબજ ડોલર થયો હતો.
- અગાઉ, 25 સપ્ટેમ્બરે પૂરા થયેલા સપ્તાહમાં, કુલ ભંડાર 18.343 અબજ ડોલર ઘટીને 747.557 અબજ ડોલર થયો હતો.
