8th Pay Commission: 8મા પગાર પંચમાં મોટો ટ્વિસ્ટ! DA નહીં, આ ‘ફેમિલી ફોર્મ્યુલા’ વધારી શકે છે પગાર
પગાર પંચ માળખા હેઠળ, 'ફેમિલી યુનિટ' કર્મચારી અને તેમના આશ્રિતો (જીવનસાથી, બાળકો અને માતાપિતા) નો સંદર્ભ આપે છે. આ આધારે જ સરેરાશ પરિવાર માટે લઘુત્તમ જીવનધોરણ જાળવવા માટે નાણાકીય જરૂરિયાત નક્કી કરવામાં આવે છે.
જ્યારે પણ 8મું પગાર પંચ ચર્ચા કરે છે, ત્યારે વાતચીત સામાન્ય રીતે ફક્ત મોંઘવારી ભથ્થું (DA) અને ફિટમેન્ટ ફેક્ટર સુધી મર્યાદિત હોય છે. જો કે, શું તમે જાણો છો કે કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોના મૂળ પગારમાં તાત્કાલિક પરિવર્તન લાવવા માટે સક્ષમ બીજું એક ફોર્મ્યુલા છે? તેને 'ફેમિલી યુનિટ ફોર્મ્યુલા' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. કર્મચારી સંગઠનો હવે આ જૂના ફોર્મ્યુલાને સુધારવા માટે તમામ પ્રયાસો કરી રહ્યા છે. ચાલો સમજીએ કે, સરળ શબ્દોમાં, આ ફોર્મ્યુલામાં શું શામેલ છે અને તે તમારા પગારમાં કેટલી હદ સુધી વધારો કરી શકે છે.
જેમાં પહેલી બેઠક જમ્મુ અને કાશ્મીર અને લદ્દાખમાં 1-4 જૂન (શ્રીનગર/જમ્મુ) અને 8 જૂન (લદ્દાખ) યોજાશે, તે બાદ ઉત્તર પ્રદેશના લખનઉમાં 22-23 જૂન, ઓડિશાના ભુવનેશ્વરમાં 6-7 જુલાઈ, તે બાદ પશ્ચિમ બંગાળના કોલકાતામાં 9-10 જુલાઈના રોજ યોજાશે.
વધતો જતો ફુગાવો, બાળકોના શિક્ષણના વધતા ખર્ચ અને ભારે તબીબી ખર્ચાને ધ્યાનમાં રાખીને, કર્મચારી યુનિયનો (ખાસ કરીને NC-JCM) એ પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે કે, પગાર ગણતરીના હેતુ માટે, એક પરિવારને 5 એકમોનો સમાવેશ થાય છે: કર્મચારી અને જીવનસાથી: 1 એકમ (કુલ 2 એકમ); બે બાળકો: બાળક દીઠ 0.8 એકમ (કુલ 1.6 એકમ); અને માતાપિતા (બંને સંયુક્ત): 0.8 એકમ. કુલ કુલ: આ ઘટકો સામૂહિક રીતે 5.2 એકમો જેટલા છે, જેને 5 એકમોના આંકડા સુધી પૂર્ણ કરવામાં આવ્યા છે. મહિલા કર્મચારીઓને પણ આ ગણતરીમાં તેમના સાસરિયાઓનો સમાવેશ કરવાની પરવાનગી છે.
બજેટ અને નાણાકીય રિપોર્ટિંગમાં પારદર્શિતા વધારવા માટે, સરકારે પેન્શનના વર્ગીકરણમાં સંપૂર્ણપણે ફેરફાર કર્યો છે. નિવૃત્તિ અથવા સેવા સમાપ્તિ પર પેન્શન, ગ્રેચ્યુઇટી, પ્રોવિડન્ટ ફંડ યોગદાન અને રજાના રોકડીકરણ સંબંધિત ચુકવણીઓ હવે આ ચોક્કસ શ્રેણી હેઠળ નોંધવામાં આવશે. સૌથી અગત્યનું, રાષ્ટ્રીય પેન્શન સિસ્ટમ (NPS) અને યુનિફાઇડ પેન્શન યોજના (UPS) હેઠળ સરકારી યોગદાન પણ આ સમર્પિત શ્રેણીનો ભાગ બનશે.
નવા નિયમો સત્તાવાર પ્રવાસો અને કર્મચારી તાલીમ પર થતા ખર્ચ અંગે સંપૂર્ણ સ્પષ્ટતા પણ પ્રદાન કરે છે. ભારતમાં કરવામાં આવેલા સત્તાવાર પ્રવાસોને 'ઘરેલું મુસાફરી ખર્ચ' તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવશે, જ્યારે વિદેશ પ્રવાસોને 'વિદેશી મુસાફરી ખર્ચ' તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવશે. વધુમાં, રજા મુસાફરી કન્સેશન (LTC) ને એક અલગ શ્રેણી સોંપવામાં આવી છે. કર્મચારીઓની તાલીમ ફી, વર્કશોપ અને સામગ્રી સંબંધિત ખર્ચ અલગથી નોંધવામાં આવશે, જોકે તેમાં મુસાફરી ખર્ચનો સમાવેશ થશે નહીં.
8મા પગાર પંચના આ નિર્ણયથી દેશભરના 11 મિલિયન (1.10 કરોડ) થી વધુ કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ, પેન્શનરો અને તેમના પરિવારો પર સીધી અસર પડશે. આજ સુધી, ભારતમાં સાત પગાર પંચની સ્થાપના થઈ છે, જેમાં સામાન્ય રીતે દર દસ વર્ષે એક નવું કમિશન રચાય છે. વર્તમાન 8મા પગાર પંચની રચના 3 નવેમ્બર, 2025ના રોજ કરવામાં આવી હતી. હવે બધાની નજર કમિશન પર છે કે તે આ નવા 'ફેમિલી યુનિટ' ફોર્મ્યુલા અંગે શું નિર્ણય લેશે.
