
દિવાળીના અવસરે કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓને એક મોટી ભેટ મળી છે. કેન્દ્ર સરકારે નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માટે પોતાના કર્મચારીઓને ‘નોન-પ્રોડક્ટિવિટી લિંક્ડ બોનસ’ (Non-PLB) જેને ‘એડ-હોક બોનસ’ (તદર્થ બોનસ) તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, ચૂકવવાની મંજૂરી આપી છે. નાણા મંત્રાલય હેઠળના ‘ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એક્સપેન્ડિચર’ (ખર્ચ વિભાગ) દ્વારા 15 ઓક્ટોબર, 2026ના રોજ જાહેર કરાયેલા એક ઓફિસ મેમોરેન્ડમ (કાર્યાલય જ્ઞાપન) મુજબ, પાત્ર કર્મચારીઓને 30 દિવસના વેતન જેટલું બોનસ આપવામાં આવશે. જોકે, આ બોનસની ગણતરી કરવા માટે, માસિક પગારની મહત્તમ મર્યાદા ₹7,000 નક્કી કરવામાં આવી છે.
આ નિર્ણયથી ‘ગ્રુપ C’ (Group C) અને ‘નોન-ગેઝેટેડ ગ્રુપ B’ (Non-gazetted Group B) ના એવા કર્મચારીઓને લાભ થશે, જેઓ કોઈ પણ ‘પ્રોડક્ટિવિટી લિંક્ડ બોનસ’ (PLB) યોજના હેઠળ આવતા નથી.
સરકારી આદેશ મુજબ, નીચે મુજબના કર્મચારીઓ આ ‘એડ-હોક બોનસ’ મેળવવા માટે પાત્ર છે:
આ બોનસનો લાભ લેવા માટે કર્મચારીઓએ અમુક માપદંડો પૂરા કરવા જરૂરી છે
1. ઓછામાં ઓછી છ મહિનાની સેવા આવશ્યક: કર્મચારી 31 માર્ચ, 2026ના રોજ સેવામાં હોવા જોઈએ. વધુમાં, તેમણે નાણાકીય વર્ષ 2025-26 દરમિયાન ઓછામાં ઓછી છ મહિનાની સતત સેવા પૂર્ણ કરેલી હોવી જોઈએ. છ મહિનાથી લઈને એક વર્ષ સુધીના સેવાગાળા માટે, આ બોનસ સેવાની અવધિના પ્રમાણમાં (pro-rata basis) ચૂકવવામાં આવશે.
2. બોનસની ગણતરી રૂ. 7,000ની મર્યાદાના આધારે કરવામાં આવશે: બોનસની ગણતરી કર્મચારીના સરેરાશ માસિક પગાર અથવા નિર્ધારિત મર્યાદા રૂ. 7,000 આ બેમાંથી જે ઓછું હોય તેના આધારે કરવામાં આવશે.
સરકાર દ્વારા આપવામાં આવેલા એક ઉદાહરણ મુજબ, જો ગણતરી માટે રૂ. 7,000ની મર્યાદા લાગુ પડે, તો 30 દિવસના બોનસની રકમ નીચે મુજબ થશે:
7,000 × 30 ÷ 30.4 = રૂ. 6,907.89
બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, કર્મચારીને આશરે રૂ. 6,908નું બોનસ મળશે. વાસ્તવિક ચુકવણી કર્મચારીની પાત્રતા અને ચોક્કસ ગણતરી પર આધારિત રહેશે.
આ આદેશમાં પાત્ર કામચલાઉ કર્મચારીઓ માટે બોનસની જોગવાઈઓનો પણ સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. જે કચેરીઓમાં અઠવાડિયામાં છ દિવસ કામકાજ હોય છે, ત્યાં એવા કર્મચારીઓ પાત્ર બની શકે છે જેમણે સતત ત્રણ કે તેથી વધુ વર્ષો સુધી, દર વર્ષે ઓછામાં ઓછા 240 દિવસ કામ કર્યું હોય.
જે કચેરીઓમાં અઠવાડિયામાં પાંચ દિવસ કામકાજ હોય છે, ત્યાં વર્ષ દરમિયાન ઓછામાં ઓછા 206 દિવસ કામ કરેલું હોવું જરૂરી છે. આવા પાત્ર કર્મચારીઓ માટે, બોનસની ગણતરી રૂ. 1,200ની માસિક મર્યાદાના આધારે કરવામાં આવશે.
આના આધારે, 30 દિવસના બોનસની રકમ રૂ. 1,184 થશે. જો કોઈ કર્મચારીનો વાસ્તવિક માસિક પગાર રૂ. 1,200થી ઓછો હોય, તો બોનસની ગણતરી તેમના વાસ્તવિક પગારના આધારે કરવામાં આવશે.