કમાણી માત્ર ₹4 લાખ છે? તો પણ ITR ભરવું ફરજિયાત બની શકે, જાણો નિયમો ઘણા લોકો એવું માને છે કે જો તેમની વાર્ષિક આવક ટેક્સની મૂળભૂત મુક્તિ મર્યાદા કરતાં ઓછી હોય, તો તેમને ઇન્કમ ટેક્સ રિટર્ન (ITR) ભરવાની જરૂર પડતી નથી. પરંતુ આ માન્યતા દરેક કિસ્સામાં સાચી નથી. કેટલીક ખાસ પરિસ્થિતિઓમાં તમારી આવક માત્ર ₹4 લાખ હોવા છતાં પણ ITR ફાઇલ કરવું ફરજિયાત બની શકે છે. આવકવેરા વિભાગે કેટલાક નક્કી કરેલા નાણાકીય માપદંડો (Financial Criteria) નક્કી કર્યા છે. જો તમે વર્ષ દરમિયાન બેંકમાં મોટી રકમ જમા કરાવી હોય, વિદેશ પ્રવાસ પર નોંધપાત્ર ખર્ચ કર્યો હોય, વધુ વીજળી બિલ ચૂકવ્યું હોય અથવા આવકવેરા વિભાગ દ્વારા નિર્ધારિત અન્ય હાઈ-વેલ્યુ નાણાકીય વ્યવહારો કર્યા હોય, તો તમારી આવક ઓછી હોવા છતાં પણ ITR ભરવો જરૂરી બની શકે છે. ITR ફાઇલ કરવાથી માત્ર કાયદાકીય પાલન જ નથી થતું, પરંતુ તેના અનેક ફાયદા પણ મળે છે. જો તમારી આવકમાંથી TDS કપાયો હોય, તો તેની રિફંડ મેળવવા માટે ITR ફાઇલ કરવો જરૂરી છે. ઉપરાંત, ITR તમારી આવકનો અધિકૃત પુરાવો હોવાથી હોમ લોન, કાર લોન અથવા પર્સનલ લોન મેળવવામાં પણ સરળતા રહે છે. આ સિવાય, વિઝા માટે અરજી કરતી વખતે પણ ઘણા દેશો છેલ્લા કેટલાક વર્ષોના ITRની માંગ કરે છે. નિયમિત ITR ફાઇલ કરવાથી તમારી નાણાકીય વિશ્વસનીયતા (Financial Record) મજબૂત બને છે, જે ભવિષ્યમાં વિવિધ આર્થિક જરૂરિયાતો માટે ઉપયોગી સાબિત થાય છે. ITR ભરતા પહેલાં કેટલીક બાબતોનું ખાસ ધ્યાન રાખવું જોઈએ. તમારી આવક, બેંક ખાતાની વિગતો, રોકાણ (Investment) અને TDS સંબંધિત માહિતી સારી રીતે ચકાસો. તમારી આવકના પ્રકાર પ્રમાણે યોગ્ય ITR ફોર્મ પસંદ કરો. સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે રિટર્ન સબમિટ કર્યા પછી તેનું e-Verification કરવાનું ભૂલશો નહીં, કારણ કે તેના વગર ITR પૂર્ણ માનવામાં આવતું નથી. ITR સંબંધિત નિયમોની જાણકારી ન હોવાને કારણે ઘણી વખત લોકો મુશ્કેલીમાં મુકાઈ શકે છે અને આવકવેરા વિભાગ તરફથી નોટિસ પણ મળી શકે છે. તેથી સમયસર નિયમોની જાણકારી મેળવવી અને જરૂરિયાત મુજબ ITR ફાઇલ કરવું હંમેશા યોગ્ય રહે છે. નોંધ: ITR સંબંધિત નિયમોમાં સમયાંતરે ફેરફાર થઈ શકે છે. તેથી રિટર્ન ફાઇલ કરતા પહેલાં આવકવેરા વિભાગની નવીનતમ માર્ગદર્શિકા તપાસવી અથવા ટેક્સ નિષ્ણાતની સલાહ લેવી યોગ્ય રહેશે.
