हिन्दी News9 ಕನ್ನಡ తెలుగు मराठी বাংলা ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર ભક્તિ સમાચાર

Plant in Pot: તુલસીના છોડ પર પડી ગયા છે કાળા કીડા? આ સરળ ઘરેલું ઉપાયથી છોડ થઈ જશે ફરી લીલોછમ, જાણો રક્ષણ કરવાની રીત

પવિત્ર અને ઔષધીય ગુણોથી ભરપૂર તુલસીના છોડ પર ઘણીવાર કાળા રંગના નાના કીડા (એફિડ્સ) પડી જતાં છોડ ધીમે-ધીમે સુકાવા લાગે છે. કોઈપણ રાસાયણિક દવાનો ઉપયોગ કર્યા વગર લીમડાના તેલ અને સરળ દેશી નુસખા વડે તુલસીના છોડને કીડાઓથી કેવી રીતે બચાવવો? શિયાળામાં છોડની માવજત માટે ખાસ વાંચો આ વિગતવાર અહેવાલ.

| Updated on: Oct 21, 2026 | 9:35 PM
Share
હિન્દુ ધર્મમાં તુલસીના છોડને અત્યંત પવિત્ર માનવામાં આવે છે. તેની સાથે સાથે આ છોડ અનેક ઔષધીય ગુણોથી પણ ભરપૂર હોય છે. આ જ કારણ છે કે મોટાભાગના ઘરોની બાલ્કની, ધાબા, બગીચા કે કૂંડામાં તુલસીનો છોડ અચૂક વાવેલો જોવા મળે છે. હર્યોભર્યો તુલસીનો છોડ ઘરની શોભા વધારવાની સાથે સાથે પૂજા-અર્ચનામાં પણ વપરાય છે. જોકે, ઘણી વખત એવું બને છે કે તુલસીના પાન અને ડાળીઓ પર કાળા રંગના નાના-નાના કીડા ચોંટી જાય છે. આ કીડાઓને લીધે છોડ નબળો પડીને સુકાઈ જાય છે. આવા સમયે સમયસર છોડની યોગ્ય કાળજી લેવી અનિવાર્ય બને છે.

હિન્દુ ધર્મમાં તુલસીના છોડને અત્યંત પવિત્ર માનવામાં આવે છે. તેની સાથે સાથે આ છોડ અનેક ઔષધીય ગુણોથી પણ ભરપૂર હોય છે. આ જ કારણ છે કે મોટાભાગના ઘરોની બાલ્કની, ધાબા, બગીચા કે કૂંડામાં તુલસીનો છોડ અચૂક વાવેલો જોવા મળે છે. હર્યોભર્યો તુલસીનો છોડ ઘરની શોભા વધારવાની સાથે સાથે પૂજા-અર્ચનામાં પણ વપરાય છે. જોકે, ઘણી વખત એવું બને છે કે તુલસીના પાન અને ડાળીઓ પર કાળા રંગના નાના-નાના કીડા ચોંટી જાય છે. આ કીડાઓને લીધે છોડ નબળો પડીને સુકાઈ જાય છે. આવા સમયે સમયસર છોડની યોગ્ય કાળજી લેવી અનિવાર્ય બને છે.

1 / 8
તુલસીના પાનનો સીધો સેવનમાં ઉપયોગ થતો હોવાથી મોટાભાગના લોકો તેના પર રાસાયણિક કીટનાશકોનો ઉપયોગ કરવાનું ટાળે છે. આવા સંજોગોમાં કુદરતી ઘરેલું ઉપાયો છોડને નવજીવન આપવામાં ખૂબ મદદરૂપ સાબિત થાય છે.

તુલસીના પાનનો સીધો સેવનમાં ઉપયોગ થતો હોવાથી મોટાભાગના લોકો તેના પર રાસાયણિક કીટનાશકોનો ઉપયોગ કરવાનું ટાળે છે. આવા સંજોગોમાં કુદરતી ઘરેલું ઉપાયો છોડને નવજીવન આપવામાં ખૂબ મદદરૂપ સાબિત થાય છે.

2 / 8
તુલસીના છોડ પર કાળા કીડા થવાનું કારણ: પાન પર જોવા મળતા આ કાળા નાના કીડા વાસ્તવમાં એફિડ્સ (Aphids) હોય છે. આ જીવાતો તુલસીના પાન અને કુમળી ડાળીઓનો રસ ચૂસી લે છે, જેના કારણે પાંદડા વળી જાય છે, પીળા પડે છે અને છોડનો વિકાસ અટકી જાય છે. કૂંડામાં વધારે પડતો ભેજ હોવો, છોડ નબળો હોવો કે આસપાસ મુકેલા કોઈ અન્ય સંક્રમિત છોડના સંપર્કમાં આવવાથી આ કીડા ઝડપથી ફેલાય છે.

તુલસીના છોડ પર કાળા કીડા થવાનું કારણ: પાન પર જોવા મળતા આ કાળા નાના કીડા વાસ્તવમાં એફિડ્સ (Aphids) હોય છે. આ જીવાતો તુલસીના પાન અને કુમળી ડાળીઓનો રસ ચૂસી લે છે, જેના કારણે પાંદડા વળી જાય છે, પીળા પડે છે અને છોડનો વિકાસ અટકી જાય છે. કૂંડામાં વધારે પડતો ભેજ હોવો, છોડ નબળો હોવો કે આસપાસ મુકેલા કોઈ અન્ય સંક્રમિત છોડના સંપર્કમાં આવવાથી આ કીડા ઝડપથી ફેલાય છે.

3 / 8
કીડા દૂર કરવાનો સરળ ઘરેલું ઉપાય: પાણીની હળવી ધાર: સૌપ્રથમ પાન અને ડાળીઓ પર ચોંટેલા કીડાઓને પાણીની હળવી ધાર મારીને સાફ કરો. ધ્યાન રાખવું કે પાણીનું પ્રેશર બહુ વધારે ન હોવું જોઈએ, નહીંતર કુમળી ડાળીઓ તૂટી શકે છે.

કીડા દૂર કરવાનો સરળ ઘરેલું ઉપાય: પાણીની હળવી ધાર: સૌપ્રથમ પાન અને ડાળીઓ પર ચોંટેલા કીડાઓને પાણીની હળવી ધાર મારીને સાફ કરો. ધ્યાન રાખવું કે પાણીનું પ્રેશર બહુ વધારે ન હોવું જોઈએ, નહીંતર કુમળી ડાળીઓ તૂટી શકે છે.

4 / 8
લીમડાના તેલનો સ્પ્રે (Neem Oil Spray): 1 લીટર સામાન્ય પાણી લો. તેમાં લગભગ 4 થી 5 મિલીલીટર શુદ્ધ લીમડાનું તેલ (Neem Oil) ઉમેરો. તેમાં 2-3 ટીપાં લિક્વિડ સાબુ અથવા માઇલ્ડ હેન્ડવોશ ઉમેરી બરાબર મિક્સ કરો (જેથી તેલ પાણીમાં ભળી જાય).

લીમડાના તેલનો સ્પ્રે (Neem Oil Spray): 1 લીટર સામાન્ય પાણી લો. તેમાં લગભગ 4 થી 5 મિલીલીટર શુદ્ધ લીમડાનું તેલ (Neem Oil) ઉમેરો. તેમાં 2-3 ટીપાં લિક્વિડ સાબુ અથવા માઇલ્ડ હેન્ડવોશ ઉમેરી બરાબર મિક્સ કરો (જેથી તેલ પાણીમાં ભળી જાય).

5 / 8
આ મિશ્રણને સ્પ્રે બોટલમાં ભરી લો. છંટકાવ કરવાની રીત: તુલસીના પાનની ઉપર તેમજ નીચેની તરફ આ સોલ્યુશનનો સારી રીતે છંટકાવ કરો. દર 3 દિવસે એકવાર એમ સતત 2 થી 3 વખત આ પ્રક્રિયા દોહરાવવાથી તમામ કીડા નાશ પામશે. કીડીઓ પર નિયંત્રણ: જો છોડ પર કીડીઓ ફરતી દેખાય તો તેને પણ દૂર કરો, કારણ કે કીડીઓ એફિડ્સને છોડ પર જાળવી રાખવામાં અને ફેલાવવામાં મદદ કરે છે.

આ મિશ્રણને સ્પ્રે બોટલમાં ભરી લો. છંટકાવ કરવાની રીત: તુલસીના પાનની ઉપર તેમજ નીચેની તરફ આ સોલ્યુશનનો સારી રીતે છંટકાવ કરો. દર 3 દિવસે એકવાર એમ સતત 2 થી 3 વખત આ પ્રક્રિયા દોહરાવવાથી તમામ કીડા નાશ પામશે. કીડીઓ પર નિયંત્રણ: જો છોડ પર કીડીઓ ફરતી દેખાય તો તેને પણ દૂર કરો, કારણ કે કીડીઓ એફિડ્સને છોડ પર જાળવી રાખવામાં અને ફેલાવવામાં મદદ કરે છે.

6 / 8
શિયાળામાં તુલસીના છોડની સંભાળ માટે ખાસ ટિપ્સ: પૂરતો સૂર્યપ્રકાશ: શિયાળાની ઋતુમાં ઠંડી વધતી હોય છે, તેથી છોડને એવી જગ્યાએ મૂકો જ્યાં દિવસ દરમિયાન ઓછામાં ઓછો 5 થી 6 કલાક સીધો સૂર્યપ્રકાશ મળી રહે. પાણી આપવાનો નિયમ: ઠંડીમાં વધુ પડતું પાણી આપવાથી મૂળ સડી જાય છે. કૂંડાની ઉપરની માટી સુકાયેલી જણાય ત્યારે જ હળવું પાણી આપો અને કૂંડામાં પાણી ભરાઈ ન રહે તેની ખાસ તકેદારી રાખો.

શિયાળામાં તુલસીના છોડની સંભાળ માટે ખાસ ટિપ્સ: પૂરતો સૂર્યપ્રકાશ: શિયાળાની ઋતુમાં ઠંડી વધતી હોય છે, તેથી છોડને એવી જગ્યાએ મૂકો જ્યાં દિવસ દરમિયાન ઓછામાં ઓછો 5 થી 6 કલાક સીધો સૂર્યપ્રકાશ મળી રહે. પાણી આપવાનો નિયમ: ઠંડીમાં વધુ પડતું પાણી આપવાથી મૂળ સડી જાય છે. કૂંડાની ઉપરની માટી સુકાયેલી જણાય ત્યારે જ હળવું પાણી આપો અને કૂંડામાં પાણી ભરાઈ ન રહે તેની ખાસ તકેદારી રાખો.

7 / 8
સૂકા પાન દૂર કરવા: જો છોડના પાન પીળા કે ખરાબ થઈ ગયા હોય તો તેને તરત કાપીને હટાવી દો, જેથી સંક્રમણ બીજા ભાગોમાં ન ફેલાય. કુદરતી ખાતર અને ગોડ: દર 15 દિવસે એકવાર વર્મીકમ્પોસ્ટ કે છાણિયું જૈવિક ખાતર આપો અને કૂંડાની માટીમાં હળવી ગોડ (ખુદાઈ) કરતા રહો જેથી મૂળ સુધી હવા પહોંચી શકે. હવાની અવરજવર: છોડને સાવ બંધિયાર કે વધુ પડતા છોડની ગીચતા વચ્ચે ન રાખવો. ખુલ્લી હવા મળવાથી છોડનો ગ્રોથ સારો રહે છે.

સૂકા પાન દૂર કરવા: જો છોડના પાન પીળા કે ખરાબ થઈ ગયા હોય તો તેને તરત કાપીને હટાવી દો, જેથી સંક્રમણ બીજા ભાગોમાં ન ફેલાય. કુદરતી ખાતર અને ગોડ: દર 15 દિવસે એકવાર વર્મીકમ્પોસ્ટ કે છાણિયું જૈવિક ખાતર આપો અને કૂંડાની માટીમાં હળવી ગોડ (ખુદાઈ) કરતા રહો જેથી મૂળ સુધી હવા પહોંચી શકે. હવાની અવરજવર: છોડને સાવ બંધિયાર કે વધુ પડતા છોડની ગીચતા વચ્ચે ન રાખવો. ખુલ્લી હવા મળવાથી છોડનો ગ્રોથ સારો રહે છે.

8 / 8

રાજકોટ સિવિલ કાંડમાં તંત્રની આંખ ઊઘડી : આરોગ્ય વિભાગે તપાસ કમિટી રચી, માંગ્યો ખુલાસો- જુઓ Video

કૃષિજનરલ નોલેજ
Follow Us
LIVETV
Web Stories View more
સૌથી ઝડપી 11,000 ટેસ્ટ રન બનાવનાર બેટ્સમેન કોણ છે?
સૌથી ઝડપી 11,000 ટેસ્ટ રન બનાવનાર બેટ્સમેન કોણ છે?
માન્યતા દત્તનો પરિવાર જુઓ
માન્યતા દત્તનો પરિવાર જુઓ
હૃદય નબળું પડતાં શરીરમાં દેખાય છે આ 6 લક્ષણ
હૃદય નબળું પડતાં શરીરમાં દેખાય છે આ 6 લક્ષણ
ગુજરાતમાં ઓછા ખર્ચે શરૂ કરો આ 10 બિઝનેસ
ગુજરાતમાં ઓછા ખર્ચે શરૂ કરો આ 10 બિઝનેસ
એક ઇનિંગમાં 400થી વધુ રન બનાવનાર બેટ્સમેનો
એક ઇનિંગમાં 400થી વધુ રન બનાવનાર બેટ્સમેનો
ટાઇગર શ્રોફની નેટવર્થ 200 કરોડથી વધુ, જુઓ ફોટો
ટાઇગર શ્રોફની નેટવર્થ 200 કરોડથી વધુ, જુઓ ફોટો
g clip-path="url(#clip0_868_265)">